Thierry Pauwels
Carcassonne, cloches de léglise Saint-Vincent, plénum
updated
5 bells in the main ring:
5 cloches dans la sonnerie principale:
1. Maurus
.....Eijsbouts, Asten, 1980
.....Zuidertoren --- South tower --- Tour sud
.....cis1+48 --- reb3/re3
.....139.3 cm --- 1610 kg
2. Bernardus
.....Eijsbouts, Asten, 1980
.....Zuidertoren --- South tower --- Tour sud
.....es1+49 --- mib3/mi3
.....123.5 cm --- 1138 kg
3. Maria
.....Francois Sergeys, Leuven, 1956
.....Noordertoren --- North tower --- Tour nord
.....g1-49 --- solb3/sol3
.....103.4 cm --- 669 kg
4. Joseph
.....Francois Sergeys, Leuven, 1956
.....Noordertoren --- North tower --- Tour nord
.....a1-42 --- lab3/la3
.....93.2 cm --- 507 kg
5. Benedictus
.....Francois Sergeys, Leuven, 1956
.....Noordertoren --- North tower --- Tour nord
.....b1-43 --- sib3/si3
.....82.7 cm --- 354 kg
Klok in de dakruiter:
Bell in the spire:
Cloche dans la fleche de croisée:
.....L. F. Regnault, 1809
.....a2-12 --- la4
.....45.0 cm --- 53 kg
Klankanalyse:
http://beiaardgent.be/frequencies_dendermonde_abdij.txt
Van klok is de identificatie van de partialen van I-20 onzeker, bij klokken 5 en 6 zijn de laagste partialen doubletten, waardoor zwevingen ontstaan. De tonen van de klokken zijn nauwkeurig op elkaar afgestemd, en vooral bij klokken 1 en 2 is de inwendige stemming heel nauwkeurig. De profielen zijn aan de lichte kant.
De foto's zijn van wat mindere kwaliteit. Dat komt doordat er geen stopcontact te vinden was in de nabijheid om voor extra verlichting te zorgen.
De klokken in de noordertoren luiden bijna synchroon, maar in de zuidertoren is dat niet het geval.
Groen in de opschriften is een reconstructie aan de hand van andere klokken en gegevens ons toegestuurd door Lorenz Meulebroek.
In het gesimuleerde volgelui hebben we de klokken geplaatst zoals ze in de toren hangen, echter voor de zuidertoren is dat gezien vanaf het westen (de Vlasmarkt), voor de noordertoren is dat gezien vanaf het noorden, zij het dat klokken 4 en 5 vanuit het zuiden gefilmd zijn. Klokken 1 en 2 luiden oost-west, terwijl klokken 3, 4 en 5 noord-zuid luiden.
00:04 Sfeerfoto's
01:33 Dakruiterklok
01:37 .....Foto's
01:54 .....Opschrift
02:00 .....Aanslaan
02:40 Noordertoren
02:44 Klok 5
02:48 .....Foto's
03:16 .....Opschrift
03:22 .....Luiden
05:20 Klok 4
05:24 .....Foto's
05:49 .....Opschrift
05:55 .....Luiden
07:57 Klok 3
08:01 .....Foto's
08:26 .....Opschrift
08:32 .....Luiden
10:32 Deelgelui met de klokken van de noordertoren
14:00 Zuidertoren
14:04 .....Foto's
14:21 Klok 2
14:25 .....Foto's
14:53 .....Opschrift
14:59 .....Luiden
17:33 Klok 1
17:37 .....Foto's
17:59 .....Opschrift
18:05 .....Luiden
20:47 Deelgelui met de klokken van de zuidertoren
24:35 Volgelui
28:28 einde
Met dank aan Lorenz Meulebroek en Tim Martens voor de organisatie van het bezoek. Dank aan abt Gerard Van Malderen voor de toestemming om de klokken op te nemen. Dank aan de aanwezigen bij het bezoek voor de hulp bij de opnames.
Klokke Michiel. Gegoten door Eijsbouts in 2005. Diameter: 76.9 cm; gewicht: 289 kg. c2 --- do4.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_mark_taveirne
Met dank aan Mark Taveirne voor het onthaal.
f2+14 --- fa4
58.6 cm --- ~130 kg
De toren is extreem smal: 1,20 meter breed op 1,50 lang binnenin. Hoewel het maar een klein klokje is, vult de klokkenstoel de volledige ruimte. Er is nauwelijks plaats voor een persoon om iets te doen. En als er twee boven zijn, moet een persoon iets lager wachten. Het nemen van foto's is heel moeilijk omdat er geen plaats is om achteruit te gaan, en het toestel vaak niet wil scherpstellen. Daarom zijn er ook minder foto's van de klok dan gebruikelijk, en zijn ze van mindere kwaliteit.
Merkwaardig is de gelijkenis tussen deze klok en die van Sint-Idesbaldus. In beide gevallen is er een gewoon opschrift met gieter en gietjaar, en daaronder een ingegrift opschrift dat meer persoonlijk is. Een mogelijkheid is dat Michiels een aantal anonieme klokken gegoten heeft als reserve om snel te kunnen leveren, waarna het opschrift nadien ingegrift werd naar de wensen van de koper.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_roeselare-arme_klaren.txt
00:04 Sfeerfoto's
00:36 Foto's van de klok
00:47 Opschrift
00:55 Luiden
02:08 Een grapje
03:46 einde
Met dank aan Johan Degroote voor het organiseren van het bezoek. Dank aan P. Verbrugghe en Jos De Brouwere voor het onthaal en de toestemming om de toren te bezoeken. Dank aan Johan Degroote voor de hulp in de toren en voor het vervoer.
a2+13 --- la4
48.2 cm --- ~75 kg
Een hele grote toren voor slechts een heel klein klokje.
De kapel is ontwijd, en de klok is al een tijdje buiten gebruik. Dat verklaart de vuile toestand van de toren. De klok moest eerst schoongemaakt worden om de opschriften te kunnen lezen. Ook dan is het opschrift op sommige plaatsen moeilijk te lezen. Het stuk in het groen is een logische aanvulling van hetgeen niet meer leesbaar was.
In het filmpje geraakt de klok bij het luiden moeilijk op gang. Dat komt doordat het luidwiel rakelings langs de klokkenstoel loopt, en ik moest opletten dat mijn hand niet geklemd geraakte tussen de twee.
Het merkwaardige is dat een deel van het opschrift er gewoon op staat (het jaartal en de gieter), terwijl een deel van het opschrift in de klok gegrift is, en het was niet echt opvallend. Een mogelijkheid is dat Michiels een aantal anonieme klokken gegoten heeft als reserve om snel te kunnen leveren, waarna het opschrift nadien ingegrift werd naar de wensen van de koper. Merk op dat de klok van de Arme Klaren een zeer analoog opschrift bevat. Behalve het jaartal is het normale opschrift volledig identiek, terwijl er een ingegerift opschrift staat in hetzelfde lettertype.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_roeselare-st-idesbaldus.txt
00:04 Sfeerfoto's
01:09 Foto's van de klok
01:46 Opschrift
01:54 Luiden
03:23 einde
Met dank aan Johan Degroote voor het organiseren van het bezoek. Dank aan Peter Sinnaeve voor het onthaal. Dank aan Johan Degroote voor de hulp in de toren.
1. Heilig Hart van Jezus
.....Causard-Slegers, Tellin, 1951
.....es1-44 --- re3/mib3
.....131.8 cm --- 1482 kg
2. Petrus
.....J. Habert en P. Thouvenel, 1812
.....bes1-08 --- sib3
.....82.7 cm --- ~340 kg
In een document met de klokken van de parochie wordt een gewicht van 600 kg opgegeven voor klok 2, maar dat is onrealistich groot. Mijn schatting, uitgaande van diameter en toonhoogte is een gewicht tussen 310 en 370 kg.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_merelbeke
De klokken hebben nog hogere partialen, maar die van reeks I konden niet geidentificeerd worden.
00:04 Sfeerfoto's
01:25 Klok 2
01:29 .....Foto's
02:14 .....Opschrift
02:22 .....Luiden
04:22 Klok 1
04:26 .....Foto's
05:02 .....Opschrift
05:10 .....Luiden
07:13 Uurslag
07:43 Volgelui
11:21 einde
Dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek op dezelfde dag als het bezoek aan Moortsele. Dank aan de pastoor en aan de Heer De Ruyck voor de toestemming om de klokken op te nemen en voor het onthaal. Dank aan Tim Martens en de aanwezigen in de toren voor de hulp bij de opnames. Dank aan Mark Taveirne voor informatie over de klokken.
f2-26 --- fa4
64.6 cm --- ~185 kg
De klok is gegoten in 1725 door Ioannes Pauwels, Gent, als klok voor de beiaard van de Gentse Sint-Baafskathedraal. Het opschrift en het wapen van bisschop Triest op de klok bevestigen dit. De beiaard werd in 1803 verkocht en de klokken geraakten verspreid. Regelmatig krijgen we een seintje dat iemand nog een klok uit die beiaard weet zijn. Wij zijn steeds geïnteresseerd als u nog klokken van Ioannes Pauwels uit 1725 of 1726 kent, en met een opschrift gelijkaardig aan dat van deze klok. Bij de hele kleine klokken wordt het opschrift soms verkort tot "FIPG 1725" of "FIPG 1726".
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_moortsele
Zoals gebruikelijk bij de klokken van Ioannes Pauwels heeft deze klok een extreem zwaar profiel.
00:04 Sfeerfoto's
01:06 Uurslag
01:27 Foto's van de klok
02:07 Opschrift van de klok
02:15 Luiden
Met dank aan Jan Klinckaert om ons erop attent te maken dat er in Moortsele een klok aanwezig is afkomstig uit de beiaard van de Gentse Sint-Baafskathedraal. Dank aan Jean-Luc Versteirt voor de bemiddeling. Dank aan Martin Vanderstraeten voor het onthaal in de toren. Dank aan Tim Martens en alle aanwezigen in de toren voor de hulp bij de opnames.
1. Amandus
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1950
.....e1-01 --- mi3
.....122.2 cm --- ~1150 kg
2. Pater Pio
.....Eijsbouts, Asten, 2002
.....fis1+42 --- fa#3/sol3
.....103.1 cm --- ~670 kg
3. Godelieve
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1950
.....gis1+18 --- sol#3
.....95.4 cm --- ~540 kg
2bis. Zonder naam, gebarsten
.....A.L. Vanaerschodt, Leuven, jaartal onbekend
.....toonhoogte onbekend---a1 ?
.....94.6 cm
De Vanaerschodtklok is recent gebarsten en opgesteld in de kerk. De Pater Pioklok zou de vervanger ervan zijn. Echter, de gebarsten klok is duidelijk kleiner, en zou mogelijks een a1 kunnen geweest zijn, afgaande op de klank bij het kloppen op de flank van de klok. Merkwaardig is ook dat de Pater Pioklok minder nauwkeurig gestemd is dan wat we van Eijsbouts gewend zijn, en vooral dat de stemming niet echt afgestemd is op de andere klokken, tenzij de Pater Pioklok zou afgestemd zijn op de hum, priem, terts en kwint van klok 3, zonder zich om de nominaal te bekommeren.
De Vanaerschodtklok moet vroeger ook al gebarsten zijn, en nadien gelapt met klinknagels. De vraag die we ons stelden is of het oplappen gebeurd is door Charles-Louis Teirlinck uit Zegelsem. Deze laatste signeerde al zijn lapwerken met een stempel, soms aan de buitenkant, soms aan de binnenkant van de klok. Aan de buitenkant is geen stempel te zien, terwijl een eventuele stempel aan de binnenkant door het luiden moet weggesleten zijn, daar de klepel net daar sloeg. We weten dus niet of het lapwerk van de hand van Charles-Louis Teirlinck is.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_eke
De solo's werden met de hand geluid, het volgelui was elektrisch.
00:04 Foto's
01:02 Gebarsten klok
01:06 .....Foto's
02:00 .....Opschrift
02:08 Foto's
02:20 Halfuurslag
02:54 Klok 3
02:58 .....Foto's
03:20 .....Opschrift
03:32 .....Luiden
05:55 Klok 2
05:59 .....Foto's
06:30 .....Opschrift
06:38 .....Luiden
09:23 Klok 1
09:27 .....Foto's
09:55 .....Opschrift
10:07 .....Luiden
12:23 Uurslag
13:03 Volgelui
16:40 einde
Met dank aan Luc Colenbie voor de toestemming om de toren te bezoeken en de informatie. Dank aan Philippe Danneels voor het onthaal. Met dank aan Tim Martens, Amaury Rizzo en Rudy Pieters voor de hulp in de toren.
1. Maria
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1947
.....cis1-49 --- do3/do#3
.....146.9 cm --- ~1950 kg
2. Sint-Antonius
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1947
.....f1-40 --- mi3/fa3
.....116.2 --- ~970 kg
3. Maria en Sint-Antonius
.....A. L. J. Vanaerschodt, Leuven, 1860
.....g1+37 --- sol3
.....97.2 --- ~560 kg
Op http://www.parochie-in-gavere-nazareth.be/geschiedenis-parochie-nazareth vinden we een uitgebreide geschiedenis van de parochie en kerk van Nazareth. De middeleeuwse kerk is in 1860 door de bliksem getroffen en brandde volledig uit. Een schilderij van de oude kerk bevindt zich achteraan de kerk, en in dit filmpje op 00:46. De huidige kerk werd opgetrokken van 1861 tot 1865.
De namen van de klokken zijn onduidelijk. Klok 2 vermeldt zelf geen naam, terwijl http://www.parochie-in-gavere-nazareth.be/geschiedenis-parochie-nazareth spreekt van de Sint-Antoniusklok. Het opschrift van klok 3 schijnt te wijzen op "Maria en Sint-Antoninus, kluizenaar", terwijl de website spreekt van een Barbara-klok. Op de klok zelf staat echter geen enkele vermelding van een Barbara. De gewichten op de website (2100 kg voor klok 1 en 1200 kg voor klok 2) lijken een overschatting. Terwijl 2100 kg voor klok 1 nog net binnen de foutenmarge valt, is dat voor 1200 kg voor klok 2 niet het geval
Rouwkleppen stond op het blad met luidwijzen, maar is tegenwoordig niet meer geprogrammeerd in de computer. Het is een simulatie, maar we weten niet of de snelheid klopt. Ook werd de simulatie gedaan aan de hand van slagen met de klepel en niet met de hamer, daar we geen opname hadden van een slag van klok 3 met de hamer.
Mijn excuses dat de camera op klok 1 wat te hoog opgesteld stond.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_nazareth
00:04 Rouwkleppen
00:08 Sfeerfoto's
01:56 Halfuurslag
02:17 Klok 3
02:21 .....Foto's
03:06 .....Opschrift
03:22 .....Luiden
05:32 Klok 2
05:36 .....Foto's
06:18 .....Opschrift
06:26 .....Luiden
08:32 Klok 1
08:36 .....Foto's
09:01 .....Opschrift
09:17 .....Luiden
11:59 Uurslag
12:27 Volgelui
16:07 einde
Dank aan Eddy De Rycke voor het onthaal in de toren. Dank aan Tim Martens voor de hulp in de toren.
1. Maria
.....Georges Slegers, Tellin, 1952
.....des1+43 - reb3/re3
.....137.8 cm --- ~1600 kg
2. Aegidius
.....Georges Slegers, Tellin, 1952
.....fis1-47 - fa3/fa#3
.....113.4 cm --- ~930 kg
3. Sint-Rochus
.....Francoys et Nicolas Delespine et Nicolas Chabotiau, 1628
.....gis1-21 - sol#3
.....95.5 cm --- ~530 kg
Klankanalyse / sound analysis / analyse des fréquences: http://beiaardgent.be/frequencies_st-gillis-waas.txt
In de toren zijn zendmasten aanwezig die heel veel frequenties genereren. Daardoor kunnen hogere partialen van de klokken gemist zijn in de analyse.
Op de Slegersklokken is het opschrift vrij slordig aangebracht.
De film van de uurslag is gesimuleerd aan de hand van een film van de halfuurslag en een klankopname van de uurslag.
Klok 3, Sint-Rochus is mogelijk afkomstig uit de Gentse Sint-Jacobskerk. Het is geweten dat Francois en Nicolas Delespine et Nicolas Chaboteau in 1628 een klok met de naam Rochus gegoten hebben voor de Gentse Sint-Jacobskerk. Volgens Frans Verstraeten in "De Gentse Sint-Jakobsparochie" (1978) zou deze klok 1300 pond gewogen hebben. Dit lijkt in vrij goede overeenstemming te zijn met de geschatte 530 kg van de Sint-Rochusklok van Sint-Gillis-Waas. De kans lijkt dus groot dat het om dezelfde klok gaat, gezien gieter, gietjaar, gewicht en naam overeenkomen en er niet geweten is wat er met de Rochusklok van de Sint-Jacobskerk gebeurd is.
Een stuk van het tegengewicht van klok 3 schijnt een oude luidas van de klok te zijn.
00:04 Sfeerfoto's
01:44 Klok 3
01:48 ...Foto's
02:22 ...Opschrift
02:30 ...Luiden
04:23 Klok 2
04:27 ...Foto's
04:58 ...Opschrift
05:14 ...Luiden
07:25 Klok 1
07:29 ...Foto's
08:16 ...Opschrift
08:36 ...Luiden
10:36 Uurslag
11:10 Volgelui
14:39 einde
Met dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek, dank aan Dhr. G. Sertijn voor de toestemming om de klokken op te nemen en voor het onthaal. Ook dank aan Gustaaf Van Hove om er ons attent op te maken dat er een klok is in Sint-Gillis-Waas die uit Gent zou kunnen afkomstig zijn. Dank aan Tim Martens en Joeri De Vreese voor de hulp in de toren.
1. Maria Visitatie
.....Bochumer Verein, 1869
.....Staal
.....b0+43 --- si2/do3
.....158.5 cm --- 1603 kg
2. Eligius
.....Bochumer Verein, 1869
.....Staal
.....d1-33 --- re3
.....143.4 cm --- 1187.5 kg
3. Fransicus Xaverius
.....Bochumer Verein, 1869
.....Staal
.....e1-23 --- mi3
.....?? cm --- 978 kg
4. Jacobus
.....M. Michiels Jr., 1958
.....Brons
.....g1-17 --- sol3
.....108.4 cm --- 830 kg
5. Godelieve
.....M. Michiels Jr., 1958
.....Brons
.....a1+28 --- la3
.....92.9 cm --- 509 kg
6. Barbara
.....M. Michiels Jr., 1958
.....Brons
.....c2+29 --- do4
.....79.0 cm --- 300 kg
Bij de aanvang van de Geuzenberoerten bezat de toren van Lissewege 8 klokken, waarvan 2 van de hand van Simon Waghevens. Ze gingen alle verloren, maar in de loop van de verdere eeuwen werd het klokkenbestand weer aangevuld. Tegen het einde van de 19de eeuw bezat de toren 10 klokken: 8 bronzen klokken, gegoten tussen 1619 en 1820, en 4 staalklokken, gegoten door het Bochumer Verein in 1869. De kleine staalklok was vermoedelijk een c2. Tijdens de Tweede Wereldoorlog ging ze naar Wulveringem, daarna was ze overbodig geworden en werd geschonken aan een missie in Kongo. De bronzen klokken gingen verloren. Reeds bij het begin van de Tweede Wereldoorlog waren er maar twee meer aanwezig, maar ze werden door de bezetter geroofd. In 1958 werden ze vervangeb diir 3 nieuwe bronzen klokken. Momenteel zijn er dus 3 bronzen klokken en 3 staalklokken aanwezig in de toren, naast een grotetertsklokkenspel.
De klankopnames klinken wat ijl. Dat heeft te maken met het feit dat de houten wenteltrap naar boven, waar we onze klanktoestellen wilden plaatsen, op slot was en niemand de sleutel had. Daardoor hebben we de klank moeten opnemen vanuit de stenen wenteltrap. Dat verklaart ook de stoorgeluiden. Er stond die dag een heel sterke wind, en enkele ruiten in de traptoren stonden los en ratelden onder de wind.
De klokken worden fel afgeremd.
De staalklokken zijn fel gecorrodeerd. Op klok 3 is het opschrift met wat moeite nog leesbaar. Op klok 2 lukt het ook nog min of meer, ook al omdat de opschriften zeer gelijkend zijn en slecht leesbare gedeelten kunnen aangevuld worden met die van klok 3. Bij klok 1 is er nog nauwelijks iets leesbaar. Ook hier is het opschrift zeer gelijkend op dat van klokken 1 en 2, waardoor een aantal zaken kunnen gegist worden. Maar de namen van de peter en de meter konden we niet meer lezen. Ook staat er na "BOCHUM" nog iets dat niet meer leesbaar is, en niet op de andere klokken staat. Eveneens is het onduidelijk of er onder "LISSEWEGHE" nog het jaartal staat, want er is op die plaats niets meer te zien. In een beschrijving van de klokken van André Cartreul (ca. 1960-1970) staat dat de naam uitgeroest is en niet meer gekend is. Nochtans menen wij hier duidelijk "H. Maria Visitatie" te lezen of iets dat daar sterk op lijkt. "VISIT" is in elk geval duidelijk te zien, alsmede de M van Maria. Gezien de toewijding van de kerk, is dit heel plausibel.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_lissewege.txt
De klankanalyse van de staalklokken toont een heel licht profiel. De 5 laagste partialen wijken ook enorm af van de gewone stemming. Dit heeft vermoedelijk meer met het profiel van de klokken te maken dan met de legering. De hum is 3/4 toon tot een volle toon te hoog, de terts is een kwarttoon te laag, terwijl de kwint een hele tot anderhalve toon te hoog is.
Vanwege de toestand van de vloer in de toren kon de diameter van klok 3 niet op een veilige manier gemeten worden. De gewichten zijn gehaald uit de tekst van André Cartreul.
00:04 Sfeerfoto's
02:10 Halfuurmelodie
04:18 Klok 6
04:22 ...Foto's
04:44 ...Opschrift
04:56 ...Luiden
06:39 Klok 5
06:43 ...Foto's
07:08 ...Opschrift
07:20 ...Luiden
09:28 Klok 4
09:32 ...Foto's
09:49 ...Opschrift
10:01 ...Luiden
11:54 Klok 3
11:58 ...Foto's
12:46 ...Opschrift
12:54 ...Luiden
14:45 Klok 2
14:49 ...Foto's
15:22 ...Opschrift
15:30 ...Luiden
17:07 Klok 1
17:11 ...Foto's
17:45 ...Opschrift
17:53 ...Luiden
19:49 Uurmelodie
22:12 Volgelui
26:31 einde
Met dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek. Dank aan Tim Martens en Joeri De Vreese voor de hulp bij de opnames in de toren. Dank aan de heer Franky Trappeniers voor het onthaal.
3 klokken:
1. Maria Onbevlekt Ontvangen
.....M. Michiels Jr, Tournai, 1949
.....f1-04 --- fa3
.....113.0 cm --- ~900 kg
2. Bavo
.....M. Michiels Jr, Tournai, 1949
.....g1+07 --- sol3
.....101.5 cm --- ~650 kg
3. H. Kruis
.....Felix Vanaerschodt, 1933
.....a1-02 --- la3
.....92.2 cm --- ~500 kg
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_st-baafs-vijve.txt
De naam "H. Kruis" voor klok 3 hebben we menen af te leiden uit het opschrift, maar het is niet zeker dat het de naam van de klok is.
Bij elektrische bedieninig luiden de klokken synchroon.
00:04 Sfeerfoto's
01:30 Klok 3
01:34 .....Fotos
02:08 .....Opschrift
02:22 .....Luiden
04:27 Klok 2
04:31 .....Fotos
05:02 .....Opschrift
05:14 .....Luiden
07:16 Klok 1
07:20 .....Fotos
07:45 .....Opschrift
07:57 .....Luiden
11:00 Uurslag
11:40 Volgelui (synchroon)
16:56 einde
Met dank aan Brecht Crabeels en Tim Martens voor de organisatie van het bezoek. Dank aan de heer Lammertijn voor het onthaal. Dank aan Tim Martens en de aanwezigen voor de hulp in de toren bij de opnames.
5 klokken:
1. Christophorus
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1949
.....c1+20 --- do3
.....160.5 cm --- ~2750 kg
2. Maria Immaculata
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1949
.....es1+27 --- mib3
.....129.0 cm --- ~1360 kg
3. Joseph
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1949
.....f1+16 --- fa3
.....113.9 cm --- ~920 kg
4. Rita
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1949
.....as1+21 --- lab3
.....95.4 cm --- ~540 kg
5. Donatus
.....Severinus Vanaerschodt, Leuven, 1858
.....c2+14 --- do4
.....76.9 cm --- ~290 kg
klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_londerzeel.txt
00:18 - 00:51 ... 5
00:55 - 01:39 ... 4-5
01:54 - 02:26 ... 4
02:37 - 03:24 ... 3-4
03:46 - 04:16 ... 1-3-4
04:48 - 05:35 ... 1-3
08:10 - 08:38 ... 3
08:49 - 09:28 ... 2-3
10:11 - 10:50 ... 2
11:12 - 11:48 ... 1-2
12:31 - 13:12 ... 1
13:23 - 13:57 ... 1-5
14:08 - 14:52 ... 1-3-5
17:27 - 18:00 ... 3-5
18:11 - 18:56 ... 2-3-5
19:39 - 20:15 ... 2-5
20:19 - 20:58 ... 2-4-5
21:13 - 21:49 ... 2-4
22:00 - 22:49 ... 2-3-4
23:11 - 23:52 ... 1-2-3-4
24:24 - 25:07 ... 1-2-3
25:18 - 25:56 ... 1-2-3-5
26:39 - 27:16 ... 1-2-5
27:20 - 28:05 ... 1-2-4-5
28:20 - 28:59 ... 1-2-4
29:42 - 30:19 ... 1-4
30:30 - 31:10 ... 1-4-5
31:21 - 32:06 ... 1-3-4-5
34:41 - 35:17 ... 3-4-5
35:28 - 36:09 ... 2-3-4-5
36:31 - 37:53 ... 1-2-3-4-5
Dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek. Dank aan Tim Martens en de aanwezigen voor de hulp in de toren bij de opnames. Dank aan de heer François Cnapelinckx voor de toestemming om de klokken op te nemen en voor het onthaal.
1. Christophorus
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1949
.....c1+20 --- do3
.....160.5 cm --- ~2750 kg
2. Maria Immaculata
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1949
.....es1+27 --- mib3
.....129.0 cm --- ~1360 kg
3. Joseph
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1949
.....f1+16 --- fa3
.....113.9 cm --- ~920 kg
4. Rita
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1949
.....as1+21 --- lab3
.....95.4 cm --- ~540 kg
5. Donatus
.....Severinus Vanaerschodt, Leuven, 1858
.....c2+14 --- do4
.....76.9 cm --- ~290 kg
klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_londerzeel.txt
Op 01:22 zien we twee bijzondere slingeruurwerken. De ene was oorspronkelijk van de kerk, de andere is afkomstig van de dekenij. Maar beide hebben ze een systeem om de lengtewisseling van de slinger met de temperatuur te compenseren (anders gaat het uurwerk bij warm weer trager lopen), zij het gebaseerd op verschillende principes. Het linkeruurwerk heeft op het einde van de slinger een kwikbad, terwijl de slinger van het rechter uurwerk bestaat uit staven van verschillende metalen met een verschillend uitzettingscoëfficiënt, die afwisselend naar omhoog en naar beneden gaan, zodat het einde van de laatste staaf steeds op dezelfde hoogte blijft.
Op 01:30 zien we de torenspits met ijzeren constructie binnenin. Deze bleek toch niet zo stevig, want op 25 januari 1990 was er ernstige stormschade aan de spits.
De klokken worden eerst iets te hoog opgeluid om daarna op de juiste hoogte te worden gebracht. Bij klok 5 is dat merkbaar, omdat die in het begin een paar dubbele slagen geeft, maar daarna niet meer.
Sommige klokken hebben tegengewichten, andere niet. Daardoor zijn de tempi niet in de gebruikelijke volgorde. Klok 4 luidt het snelst, klok 2 het traagst. In volgorde geeft dat: 4, 5, 1, 3, 2.
Het weer was erg zonnig, wat het fotograferen en filmen bemoeilijkte. We zien heldere zonbeschenen plekken op de klokken, en bij klok 1 is het fel tegenlicht tijdens het luiden.
Binnenin klok 2 zijn vlinders te zien.
Voor het volgelui werd gekozen voor een simulatie. Het volgelui werd wel gefilmd met 1 camera, maar dat bleek niet zo mooi over te komen, en de beelden waren bovendien wat onscherp.
00:04 Foto's
01:47 Klok 5
01:51 .....Foto's
02:33 .....Opschrift
02:39 .....Luiden
04:24 Klok 4
04:28 .....Foto's
04:53 .....Opschrift
05:03 .....Luiden
07:07 Klok 3
07:11 .....Foto's
07:45 .....Opschrift
07:55 .....Luiden
10:07 Klok 2
10:11 .....Foto's
10:42 .....Opschrift
10:56 .....Luiden
13:19 Klok 1
13:23 .....Foto's
13:51 .....Opschrift
14:07 .....Luiden
18:30 Uurslag
19:03 Volgelui
25:58 einde
Dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek. Dank aan Tim Martens en de aanwezigen voor de hulp in de toren bij de opnames. Dank aan de heer François Cnapelinckx voor de toestemming om de klokken op te nemen en voor het onthaal.
1. Balduinus
.....Horacantus, Lokeren, 1956
.....bes0-09 --- sib2
.....3660 kg
2. Maria
.....Horacantus, Lokeren, 1956
.....c1-07 --- do3
3. Laurentius
.....Horacantus, Lokeren, 1956
.....es1-02 --- mib3
4. Barbara
.....Horacantus, Lokeren, 1956
.....f1-04 --- fa
5. zonder naam?
.....Horacantus, Lokeren, 1956
.....g1-04 --- sol
De luidklokken maken deel uit van de beiaard en bevinden zich in het vierkante deel van de toren samen met de zwaarste beiaardklokken. De andere beiaardklokken bevinden zich in de achtkant.
De luidklokken bevinden zich op 2 niveaus in de klokkenstoel, waardoor klokken 4 en 5 moeilijk te bereiken waren. Daardoor zijn er bijna geen foto's van klokken 4 en 5 en zijn de opschriften onvolledig. Ook werden geen diameters opgemeten.
Klok 5 heeft waarschijnlijk geen opschrift buiten het logo van Horacantus. Van klok 4 konden we alleen het opschrift aan een kant lezen, de andere kant was niet bereikbaar voor foto's. De chronogrammen op klokken 2, 3 en 4 zijn identiek, behalve dat er op klok 4 een L niet groter staat.
De klepel van klok 5 bestaat uit een blok dat geklemd is tussen twee staven, maar ziet niet helemaal vast, waardoor de ratelende klank. Bij het luiden schuurt een bout van de ophanging van klok 1 tegen een van de beiaardklokken, wat een storend geluid veroorzaakt. Ook is regelmatig een klik te horen. Dat is waarschijnlijk afkomstig van het torenuurwerk.
Merkwaardig is het verschil in uitluidtijd van de verschillende klokken. De tijd tussen het stilzetten van de motor en de laatste slag bedraagt:
...klok 1: 10 s
...klok 2: 79 s
...klok 3: 5 s
...klok 4: 51 s
...klok 5: 35 s
Sommige klokken hebben een heel inerte klepel, waardoor de laatste slag heel snel valt. Bij andere klokken gaat bij het uitluiden de klepel net fel schommelen. Bij klok 2 is het nog merkwaardiger. Daar valt de klepel na een tijd stil, maar wordt langzaamaan door de klok weer op gang gebracht, zodat de klok na een tijdje stilte opnieuw een aantal slagen geeft. Een gelijkaardig verschijnsel hebben we ook gezien bij de bourdon van de kathedraal van Hasselt (youtube.com/watch?v=NTTBdxQTm0c&t=615s).
Het was niet mogelijk om het volgelui in zijn geheel te filmen, daarom hebben we geopteerd voor een simulatie.
De klokken zijn heel nauwkeurig gestemd, maar wel iets lager dan de gangbare stemvork van 440 Hz.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_lokeren.txt
00:04 Foto's
02:29 Klok 5
02:33 ....Foto's
02:42 ....Luiden
04:47 Klok 4
04:51 ....Foto's
04:56 ....Opschrift
05:02 ....Luiden
07:23 Klok 3
07:27 ....Foto's
07:47 ....Opschrift
08:05 ....Luiden
10:13 Klok 2
10:17 ....Foto's
10:45 ....Opschrift
11:09 ....Luiden
14:41 Klok 1
14:45 ....Foto's
15:16 ....Opschrift
15:36 ....Luiden
18:24 Volgelui
24:00 einde
Met dank aan deken G. Cattrysse voor de toestemming om de klokken op te nemen en voor het onthaal ter plaatse. Dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek. Dank aan Joeri De Vreese, Tim Martens en de aanwezigen voor de hulp in de toren bij de opnames.
1. Laurentius-Gerardus-Achilles-Martha
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1952
.....d1-20 --- re3
.....136.5 cm --- ~1600 kg
2. Laurentius
.....Severinus Vanaerschodt, Leuven, 1867
.....b1-17 --- si3
.....84.5 cm --- ~400 kg
Merkwaardig dat beide klokken de naam Laurentius dragen. De kleine klok heeft last van corrosie. Daardoor waren de twee kleine letters na de S van "S?? LAURENTIO" niet meer leesbaar.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_zelzate.txt
00:04 Foto's
01:47 Klok 2
01:51 ....Foto's
02:28 ....Opschrift
02:36 ....Luiden
04:22 Klok 1
04:26 ....Foto's
04:54 ....Opschrift
05:10 ....Luiden
07:58 Halfuurslag
08:22 Uurslag
08:54 Tweegelui
12:23 einde
Met dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek, aan Dhr. Laureys voor de toestemming om de klokken op te nemen en voor het onthaal, en aan Tim Martens en Joeri De Vreese voor de hulp in de toren bij de opnames.
1. Nicolaas en Cornelius
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1948
.....e1-18 --- mi3
.....116.1 cm --- 920 kg
2. zonder naam
.....Severinus Vanaerschodt, Leuven, 1864
.....gis1-16 --- sol#3
.....94.9 cm --- 490 kg
3. Maria
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1948
.....b1+38 --- si3
.....84.6 cm --- 420 kg
00:20: Dit heb ik gezien dicht bij de kerk, maar ik heb geen idee van wat het voorstelt. Het lijkt op Jezus die zijn vader Jozef bij het timmeren hielp.
01:10: Een polyester afgietsel van een klok die in 1574 voor Zwijnaarde gegoten is, maar al in 1578 door de Gentse geuzen geroofd en in 1585 verkocht aan Bleckenstedt, waar de klok nu nog steeds hangt.
De klokken waren moeilijk bereikbaar, en er kon niet met statief gefilm worden. Ook de opschriften konden daardoor maar met moeite ontcijferd worden. Groene passages in de opschriften waren moeilijk of niet te lezen op de foto's en zijn ofwel onzeker, ofwel aangvuld met gelijkaardige passages op een andere klok.
Klokken 1 en 3 worden te hoog opgeluid, waardoor dubbele slagen. Merkwaardig is het verschil in profiel tussen klok 1 (heel licht profiel) en klok 3 (heel zwaar), terwijl ze samen gegoten zijn.
De klokken werden vroeger blijkbaar synchroon geluid, maar te zien aan een opschrift bij de luidinstallatie werd dit op vraag van de pastoor afgezet. De tempo's van de drie klokken zijn echter nog steeds dicht bij elkaar. Op het einde hebben we een poging gedaan om het synchroon luiden te reconstrueren.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_zwijnaarde.txt
00:04 Foto's
01:44 Klok 3
01:48 .....Foto's
02:16 .....Opschrift
02:28 .....Luiden
04:34 Klok 2
04:38 .....Foto's
05:20 .....Opschrift
05:28 .....Luiden
07:34 Klok 1
07:38 .....Foto's
08:23 .....Opschrift
08:37 .....Luiden
11:40 Volgelui
17:19 Gesimuleerd synchroon volgelui
20:43 einde
Met dank aan Pablo Janssen en Ignace De Baets voor het onthaal in de toren en de toestemming om de klokken te mogen filmen. Dank aan Rudy Pieters, Tim Martens en de aanwezigen voor de hulp bij de opnames. Dank aan de bedienaar van de klokken.
1. Maria
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1951
.....e1+41---mi3
.....122.4 cm --- 1130 kg
2. Andreas
.....1631 (gieter onbekend)
.....f2+11---fa4
.....59.9 cm --- ~140 kg
Klok 2 is luidbaar opgesteld en heeft nog een houten luidwiel. In principe had ze kunnen geluid worden, en we hebben ook een poging gedaan. Maar met een rechte as en vliegende klepel moet ze heel hoog opgeluid worden, en gezien ze al heel lang niet meer geluid heeft, leek het ons niet veilig om ze zo hoog manueel te luiden. Ook is de mechaniek al wat stroef.
De gieter van klok 2 is onbekend.
Het luidwiel van klok 1 is buitengewoon groot. We vinden bij beide klokken nog het mechanisme om de klok volledig om te draaien en te laten rusten in omgekeerde stand. Duidelijk dat de luidwielen nog uit de tijd dateren dat de klokken manueel geluid werden en volledig omgedraaid werden. Zie 05:37 met de veer, en 05:39 met het blok bevestigd op het luidwiel. In omgekeerde stand gaat dit blok op de veer rusten. Een onderhoud, twee luidtouwen en het afnemen van de ketting zouden volstaan om de klokken opnieuw op traditionele manier manueel te luiden.
Merk op hoe bij 10:12 de beweging van de grote klok de klank van de kleine klok beïnvloedt !
Note at 10:12 how the swinging of the tenor bell influences the sound of the small bell !
Bij ons eerste bezoek bleken alle beelden, behalve het luiden van klok 1, onscherp. Daarom was er het tweede bezoek. Echter, bij het tweede bezoek bleek bij het "volgelui" klok 2 veel trager te kleppen dan bij ons eerste bezoek. Daarom hebben we aan de hand van beelden en klankopnames van ons tweede bezoek een reconstructie gemaakt hoe het "volgelui" geklonken heeft tijdens ons eerste bezoek.
Klankanalyse:
00:04 Sfeerfoto's
02:24 Klok 2
02:28 .....Foto's
02:58 .....Opschrift
03:08 .....Manueel aanslaan
04:02 .....Elektrisch kleppen
04:50 Klok 1
04:54 .....Foto's
05:45 .....Opschrift
06:03 .....Uurslag
06:31 .....Luiden
08:58 2 klokken kleppn
09:57 Luiden en traag kleppen
12:04 Luiden en snel kleppen
14:07 einde
Met dank aan Gerard Eeckhaut, voorzitter van de kerkfabriek van Zevergem voor de toestemming om de klokken te filmen, aan Willy Willems voor het onthaal in de toren en zijn enthousiasme, aan Rudy Pieters, Tim Martens en de aanwezigen bij de hulp bij de opnames in de toren, aan Willy Willems voor de bijkomende verlichting in de toren, en aan Willy Willems voor de bediening van de klokken.
1. Carolus
.....Eijsbouts, 2018
.....bes0 --- sib2
.....170.6 cm --- ~3100 kg
2. Maria-Joseph
.....A.L.I. Vanaerschodt Major, 1875
.....c1-40 --- do3
.....160.4 cm --- 2570 kg
3. Walburga
.....A.L.I. Vanaerschodt Major, 1875
.....d1-24 --- re3
.....141.9 cm --- 1768 kg
4. Jacob
.....Petit & Fritsen, 1975
.....e1-32 --- mi3
.....1222 kg
Op de nieuwe klok zijn de bovenste en onderste fries identiek, terwijl de bloemen op de tweede lijn iets verschillend zijn. De opschriften zijn aangebracht in een identiek lettertype, maar de spatie tussen de woorden is iets kleiner dan voorheen. Dat op de voorkant is, op het jaartal na, identiek, maar op de achterkant werden de samenstelling van de gemeenteraad toen de oude bourdon gegoten werd, verwijderd en vervangen door de samenstelling op het ogenblik van het gieten van de nieuwe bourdon. Merkwaardig is dat op de voorkant de incorrecte open de aanhalingstekens behouden zijn, maar aan de achterkant de correcte open de aanhalingstekens gebruikt zijn. Merkwaardig is dat nog steeds "PETIT & FRITSEN" staat op de klok, terwijl de nieuwe klok door Eijsbouts gegoten is. Wel is het volgnummer verwijderd. Merkwaardig is eveneens dat de nieuwe bourdon omgekeerd opgehangen is tegenover de vorige.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_oudenaarde_st_walburga.txt
Het gelui op 08:53 is het reguliere gelui van klokken 2 en 3 voor de zaterdagavondmis, waar we de bourdon aan toegevoegd hebben.
Daarna hebben we nog het volgelui in gang gestoken, echter dit kon niet meer beëindigd worden vooraleer de beiaard de uurmelodie begon te spelen. Daarna kon niet meer geluid worden omdat de avondmis aan de gang was.
De klank van de klokken 1, 2 en 3 is heel rauw en metallisch. We vermoeden dat het komt vanwege de metalen ophanging van de klokken, met de volledige metalen constructie die aan het trillen gaat wanneer de klokken luiden. Alleen klok 4 schijnt hiervan gespaard te zijn. Er werden twee klankopnames gemaakt. De ene vanuit de beiaardcabine in de klokkenkamer, de andere vanuit de wenteltrap in de traptoren die naar de klokkenkamer leidt. In deze film werd gebruik gemaakt van de klank opgenomen in de wenteltrap, omdat het effect van de metalen klokkenstoel minder sterk en minder storend is. Dit heeft een paar nadelen: op 06:07 sluit iemand de deur naar de traptoren, waardoor de klank veranderd (ook na versterking van de klank). Rond 08:40 horen we voetstappen op de trap.
Tijdens het alleen luiden van de bourdon stond de spot aangeschakeld op de schakelkast van de klokken, waardoor de spanning verminderde wanneer de motor trok. Ik heb dat min of meer verholpen door de itensiteit van de beelden aan te passen, maar doordat ook de gewone verlichting brandde, die daarvan geen last had, verandert de kleurbalans en intensiteit van de vlakken die hoofdzakelijk door de gewone verlichting beschenen werden.
00:04 Foto's en halfuurmelodie
01:58 Oude bourdon
02:02 .....Foto's
02:33 .....Opschrift
02:49 Nieuwe bourdon
02:53 .....Foto's
03:35 .....Opschrift
03:51 Vergelijking tussen beide bourdons
03:55 .....Foto's
04:59 .....Opschrift
05:26 Luiden nieuwe bourdon
08:53 Luiden klokken 1, 2 en 3
15:01 De monumentenverlichting gaat aan
15:36 Volgelui
17:42 .....De motor van klok 4 wordt uitgeschakeld
17:50 .....De motor van klok 3 wordt uitgeschakeld
17:59 .....De motor van klok 2 wordt uitgeschakeld
18:04 .....De beiaard begint aan de uurmelodie
18:07 .....De motor van klok 1 wordt uitgeschakeld
19:01 .....Begin uurslag
19:27 .....Laatste slag van de bourdon
19:50 einde
Met dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek en het vervoer. Met dank aan deken Van Den Velde voor de toestemming om de klokken te luiden en aan Dhr. F. Van den Bulcke voor het gastvrije onthaal. Met dank aan Joeri De Vreese, Tim Martens en de aanwezigen voor de hulp bij de opnames in de toren.
....Jean-Baptiste & Frans Wierinck, 1783
....gis1+40 --- sol#3/la3
....100.7 cm --- ~680 kg
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_oosteeklo.txt
De kerk is kort na die van Lembeke gebouwd, en de kerk van Lembeke heeft als model gediend. En dit geldt ook voor de klok. Ze is van dezelfde gieter, maar net iets jonger van datum. Echter, er is een groot verschil tussen beide klokken. Terwijl de partialen van de klok van Lembeke nogal afwijkend zijn, is dit niet het geval voor de klok van Oosteeklo. Ook heeft de klok van Oosteeklo een zwaar profiel, terwijl de klok van Lembeke juist een licht profiel heeft. Zou het kunnen dat de gieter in die enkele jaren zo een vorderingen gemaakt heeft in zijn gietkunst?
Merk de vlinders aan de binnenkant van de klok. Ze zijn niet gaan vliegen tijdens het luiden.
Van 00:59 tot 01:18 zien we werk van Valery Stuyver, een priester-beeldhouwer die nog onderpastoor geweest is van Oosteeklo, en waarvan werken nadien zijn verzameld voor de kerk van Oosteeklo.
00:04 Sfeerfoto's
01:33 Klok
01:37 .....Foto's
02:28 .....Opschrift
02:36 Uurslag
03:18 Luiden
06:04 einde
Met dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek, aan de kerkfabriek van Oosteeklo voor de toestemming om de klok op te nemen en aan Dhr. Gaudissabois voor het onthaal ter plaatse.
1. Onze-Lieve-Vrouw
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1950
.....fis1-35 --- fa\#3
.....111.7 cm --- ~880 kg
2. H. Antonius Abt
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1950
.....gis1-03 --- sol\#3
.....100.6 cm --- ~660 kg
3. Dominicus
.....Omer Michaux, Leuven, 1922
.....b1-46 --- si3/la\#3
.....88.2 cm --- ~450 kg
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_kaprijke.txt
De Michauxklok heeft een zwaar profiel. De partialen zijn nogal afwijkend. Op het eerste zicht ziet de klok er mooi versierd uit, maar bij nader inzien is het toch vrij slordig gedaan wat het opschrift betreft: de letters staan te ver uit elkaar, sommige staan scheef, hoofdletters zijn eigenlijk gewoon kleine letters, en letters die naar beneden gaan (staartletters zoals g, p, ...) staan hoger. Ook komt de naam Hermina De Rock tweemaal voor op de klok, maar in een verschillende spelling, de ene maal "De Rock", de andere maal "Derock".
Hermina De Rock schijnt een belangrijke rol te hebben gespeeld in het tot stand komen van de klokken. De klokken van 1903 waren, volgens de opschriften, alle drie door haar geschonken. Die klokken waren gegoten door Alphons Beullens, een gieter waar maar heel weinig klokken van overblijven. Ook de drie klokken van Kaprijke zijn alle drie verloren gegaan. De kleine klok werd 19 jaar later door Omer Michaux hergoten, en weerom betaald door Hermina De Rock. De andere twee klokken zijn tijdens de Tweede Wereldoorlog verloren gegaan en vervangen door Michielsklokken.
Waarschijnlijk was het de bedoeling om een paternostermotief te realiseren, maar doordat de Michielsklokken een veel lichter profiel hebben dan de Michauxklok zijn ze lager van toon uitgevallen, waardoor we iets krijgen tussen een paternostermotief en een gloriamotief. De diameters schijnen erop te wijzen dat een paternostermotief bedoeld was.
00:04 Sfeerfoto's
01:28 Klok 3
01:32 .....Foto's
02:28 .....Opschrift
02:50 .....Luiden
04:37 Klok 2
04:41 .....Foto's
05:06 .....Opschrift
05:18 .....Luiden
07:18 Klok 1
07:22 .....Foto's
08:01 .....Opschrift
08:13 .....Luiden
10:25 Halfuurmelodie
11:39 Uurmelodie
13:16 Volgelui
17:02 einde
Met dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek, de heer Van Herck voor de toestemming voor het bezoek, en aan Tim Martens en Joeri De Vreese voor de hulp in de toren bij het filmen, meten van diameters, nemen van foto's, belichting, enz.
Klok St. Pieter en Benedictus
.....Petit & Fritsen, 1988
.....75.6 cm --- ~270 kg
.....c2+01 --- do4
De klok kan helaas niet meer geluid worden. De ophanging werd vakkundig vastgelast, en de klepel werd vakkundig vastgelast in de klok. Daarom heb ik ze met een hamer aangeslagen. Die hamer was eigenlijk te licht en te scherp, waardoor er te veel hoge partialen klinken, en de hogere partialen van de I-reeks niet meer konden geïdentificeerd worden tussen de zeer talrijke frequenties. De klok is duidelijk nauwkeurig gestemd. De diameter kan wat minder nauwkeurig zijn dan gebruikelijk, doordat de klepel in de weg stond en niet kon uit de weg bewogen worden.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_bellebargie.txt
Met dank aan juf Ilse van de Belleschool voor het onthaal, en aan Hilde Peeters, directrice van 't Kersenpitje voor de bemiddeling.
1. Gillis
....Jean-Baptiste \& Frans Wierinck, 1777
....g1-28 --- sol3
....100.3 cm --- ~600 kg
2. O.L.Vrouw
....Paccard, Annecy, 1987
....b1+20 --- si3
....80.0 cm --- ~320 kg
3. Sint-Josef
....Paccard, Annecy, 1987
....d2+25 --- re4
....67.4 cm --- ~190 kg
4. zonder naam
....e3+38 --- mi5
....~29 cm --- ~15 kg
Bij de frequenties en de diameters van klokken 1 en (vooral) 2 vinden we een merkwaardig groot aantal bijna ronde getallen.
Het bleek heel moeilijk het volgelui te filmen. Er werd maar één camera gebruikt. Daarom werd voor het volgelui een simulatie gemaakt. Niettemin hebben we het filmpje toch gebruikt voor het "hypervolgelui": de drie luidklokken samen met het kleine klokje, omdat dit een Salve Reginamotief geeft.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_lembeke.txt
00:04 Foto's
01:47 Klok 4
01:51 .....Foto's
02:05 .....Aanslaan
02:36 Klok 3
02:40 .....Foto's
03:14 .....Opschrift
03:26 .....Luiden
04:53 Klok 2
04:57 .....Foto's
05:36 .....Opschrift
05:48 .....Luiden
07:41 Klok 1
07:45 .....Foto's
08:38 .....Opschrift
08:56 .....Luiden
11:11 Uurslag
11:52 Volgelui
16:12 Hypervolgelui
18:55 einde
Met dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek en de hulp in de toren. Dank aan Dhr. Caeckaert van de kerkfabriek voor de toestemming om de klokken op te nemen en voor het onthaal ter plaatse.
1. Andreas
.....M. Michiels, Doornik, 1951
.....cis1-05---do#3
.....147.9 cm --- 2045 kg
2. Maria
.....M. Michiels, Doornik, 1951
.....f1-46---mi3/fa3
.....122.0 cm --- 1145 kg
3. Donatus
.....M. Michiels, Doornik, 1951
.....fis1+24---fa#3
.....111.3 cm --- 863 kg
4. Joseph
.....Felix Vanaerschodt, Leuven, 1925
.....a2+45---la4/la#4
.....48.5 cm --- ~80 kg
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_woumen.txt
00:04 Foto's
01:32 Klok 4
01:36 .....Foto's
01:45 .....Opschrift
01:51 .....Aanslaan
02:29 Klok 3
02:33 .....Foto's
03:04 .....Opschrift
03:12 .....Luiden
05:22 Klok 2
05:26 .....Foto's
05:51 .....Opschrift
05:59 .....Luiden
08:04 Klok 1
08:08 .....Foto's
08:36 .....Opschrift
08:52 .....Luiden
11:47 Rouwkleppen
13:27 Volgelui
18:08 einde
Met dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek. Met dank aan de voorzitter van de kerkfabriek, Dhr. D'hulster, en aan de pastoor voor de toestemming om de klokken op te nemen. Dank aan Tim Martens, Joeri De Vreese en de aanwezigen voor de hulp in de toren bij de opnames. Dank aan degene die de klokken bediend heeft.
1. Emmanuel
.....M. Michiels, Doornik, 1954
.....b0+47 --- si2/do3
.....160.7 cm --- ~2650 kg
2. Maria
.....Alexius Cambron, 1685
.....cis1+43 --- do#3/re3
.....136.8 cm --- ~1550 kg
3. Audomarus
.....M. Michiels, Doornik, 1954
.....dis1+25 --- re#3
.....128.7 cm --- ~1350 kg
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_alveringem.txt
Merkwaardig dat er op klok 2 zowel "Alverynghem" als "Alverghem" te lezen staat. Misschien voor het metrum. Maar het rijm schijnt ook niet helemaal te kloppen.
00:04 Foto's
01:33 Klok 3
01:37 .....Foto's
02:02 .....Opschrift
02:14 .....Luiden
06:08 Klok 2
06:12 .....Foto's
07:11 .....Opschrift
07:19 .....Luiden
09:50 Klok 1
09:54 .....Foto's
10:22 .....Opschrift
10:34 .....Luiden
13:57 Uurslag
14:33 Volgelui
21:00 einde
Met dank aan de pastoor, E.H. Duijvejonck voor de toestemming om de klokken op te nemen en voor het onthaal. Dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek. Dank aan Tim Martens, Joeri De Vreese en de aanwezigen voor de hulp in de toren bij de opnames.
1. Gertrudis
.....M. Michiels, Doornik, 1947
.....des1-08 --- reb3
.....147.4 cm --- ~2000 kg
2. Barbara
.....M. Michiels, Doornik, 1947
.....es1-14 --- mib3
.....128.0 cm --- ~1300 kg
3. Petrus
.....M. Michiels, Doornik, 1947
.....f1-17 --- fa3
.....114.3 cm --- ~920 kg
4. Marie-Charlotte
.....Constantinus Iosephus Wierinck, 1811
.....des2+36 --- reb4
.....69.5 cm --- ~200 kg
De klok opgesteld in de zijbeuk is afkomstig van een andere kerk in Wetteren, maar die aan de eredienst onttrokken is.
De ophanging van de klokken geeft een tempo dat weinig verschilt voor de drie klokken, wat laat vermoeden dat ze oorspronkelijk bedoeld waren voor synchroon luiden.
Er werd geopteerd voor een gesimuleerd volgelui, daar de beelden van het echte volgelui niet zo geslaagd waren.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_wetteren.txt
00:04 Sfeerfoto's
01:42 Klok in zijbeuk
02:08 .....Opschrift
02:20 Sfeerfoto's toren
02:34 Klok 4
02:38 .....Foto's
03:03 .....Opschrift
03:13 .....Aanslaan
04:05 Klok 3
04:09 .....Foto's
04:34 .....Opschrift
04:48 .....Luiden
08:21 Klok 2
08:25 .....Foto's
08:42 .....Opschrift
08:56 .....Luiden
12:55 Klok 1
12:59 .....Foto's
13:27 .....Opschrift
13:43 .....Luiden
17:53 Gesimuleerd volgelui
22:21 einde
Met dank aan Dhr. Gybels en de andere leden van de kerkfabriek voor de toestemming om de klokken op te nemen. Ook dank aan Dhr. Winckels voor het onthaal. Dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek. Dank aan Tim Martens en de aanwezigen voor de hulp in de toren.
1. Jacobus
.....Petit & Fritsen, 1951
.....des1+15 --- reb3
.....145.7 cm --- ~1950 kg
2. Salvator
.....Nicolas Chaboteau en Nicolas & François Delespine, 1628
.....es1-12 --- mib3
.....133.2 cm --- ~1520 kg, 3500 pond
3. Maria
.....Nicolas Chaboteau en Nicolas & François Delespine, 1628
.....f1+01 --- fa3
.....117.8 cm --- ~1050 kg, 2500 pond
4. Sacramentsklok
.....Petit & Fritsen, 1951
.....des2-11 --- reb4
.....73.3 cm --- ~250 kg
De twee klokken uit 1628 zijn de enige twee die overgebleven zijn van wat oorspronkelijk een zesgelui was, gegoten door Nicolas Chaboteau en Nicolas & François Delespine in 1628. De zwaarste klok, Jacobus, barstte al snel en werd in de loop der tijden herhaalde malen hergoten. De drie kleine klokken raakten verspreid en gingen tenslotte ook verloren. In 1631 werden de luidklokken nog aangevuld met 13 klokken tot een beiaard, maar die klokken gingen verloren tijdens het Franse bewind (bron: Tim Martens, De klokken van de Sint-Jacobskerk te Gent, Tijdschrift van de Gentse Beiaardkring, 2017, nr. 3). De klokkenstoel toont ook plaats voor veel meer klokken dan er nu hangen. Er zijn 4 banen, waarvan maar 3 in gebruik zijn, waarvan een nog ruim plaats over heeft.
Merkwaardig is dat geen van de 4 klokken expliciet de naam van de gieter vermeldt. Ook merkwaardig is dat ondanks de grote gelijkenis tussen de opschriften van klokken 2 en 3, er verschillen zijn in spelling: GHESCHREVEN tegenover GHESCREVEN, VAN TGHEMEENTE tegenover VANT GHEMEENTE. Zeker het bekijken waard is de dodendansfries op klok Salvator, te zien op 12:06-12:16.
Bij een vorig bezoek hadden we kunnen vaststellen dat alle 4 de klokken bijna exact 50 slagen per minuut geven, wat erop wijst dat het de bedoeling moet geweest zijn om synchroon te luiden. Wij hebben geprobeerd om een simulatie te maken van synchroon luiden, maar dat is bij dit bezoek niet gelukt omdat klok 3 bij de grootste amplitude nog altijd een sneller tempo heeft dan klok 1 bij haar laagste stand. Voor het volgelui met alle 4 de klokken, zie: youtube.com/watch?v=Mir770LSO9I. Er is geen uurslag in Sint-Jacobs, en tot voor heel kort (pas na ons bezoek) ook geen angelus.
Klok 3 gaat steeds hoger en hoger. Bij het afschakelen van de motor, bij 07:54, was de klok eigenlijk nog steeds hoger en hoger aan het luiden. Het duurt dan ook nog bijna anderhalve minuut voor er een slag ontbreekt. De klokkenstoelen schudden heel sterk. Dat was niet van de klokken, maar van de motoren, wat blijkt uit het feit dat het schudden bij 07:54 ophoudt. Dat schudden is ook de oorzaak dat bij 13:04 een spot omgevallen is en de klok suboptimaal belicht is, en er heel hinderlijke reflecties in de lens ontstonden. Er was geen tijd om het luiden over te doen, en ik heb geprobeerd om zo goed en zo kwaad als kan de reflecties weg te werken.
Bij de opschriften is de tekst in het groen tekst die we niet konden lezen op de foto's maar wel kon gereconstrueerd worden. De opnames hier zijn gemaakt tijdens twee bezoeken: 2021-08-06 en 2021-08-11.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_gent_st-jacobs.txt
00:04 Foto's
01:50 Klok 4 titelslide
01:54 .....Foto's
02:28 .....Opschrift voor
02:40 .....Luiden
04:21 Klok 3 titelslide
04:25 .....Foto's
05:07 .....Opschrift
05:17 .....Luiden
12:03 Klok 2 titelslide
12:07 .....Foto's
12:49 .....Opschrift
12:59 .....Luiden
17:14 Klok 1 titelslide
17:18 .....Foto's
18:00 .....Opschrift voor
18:12 .....Luiden
23:16 Driegelui titelslide
23:20 .....Luiden
32:07 einde
Met dank aan Peter Broos voor het onthaal, Carine Ingels voor de onderhandelingen, en de kosteres Anne Marie, Mme Jerry Le Grand voor de bediening van de klokken. Dank aan Tim Martens, Joeri De Vreese, Amaury Rizzo en de aanwezigen voor de hulp bij de opnames, de foto's en de opmetingen in de toren.
3 klokken:
1. Coleta
.....M. Michiels, Doornik, 1949
.....f1-17 --- fa3
.....116.6 cm --- ~1000 kg
2. Jozef
.....M. Michiels, Doornik, 1949
.....g1+02 --- sol3
.....100.1 cm --- ~610 kg
3. Vincentia
.....Omer Michaux, Leuven, 1912
.....a1+02 --- la3
.....91.2 cm --- ~475 kg
De ophanging van de klokken was waarschijnlijk bedoeld om synchroon te luiden. Een simulatie hiervan (zoals in het filmpje van Eernegem) bleek niet mogelijk, gezien het tempo van de klokken tijdens ons bezoek constant bleef, en het dus niet mogelijk is te spelen met hoger of lager opluiden om het tempo te veranderen.
Op het opschrift van klok 3 kon zo goed als geen onderscheid gemaakt worden tussen C en G.
De luidcomputer voorziet ook in rouwkleppen op West-Vlaamse wijze. Echter, klok 3 heeft geen hamer, waardoor het rouwkleppen de mist ingaat. We hebben dat dan ook niet in het filmpje ingebouwd, ook al omdat dit hier waarschijnlijk geen traditie is.
Bij het volgelui hebben we de motor van klok 1 10 seconden voor die van klokken 2 en 3 stilgelegd om een mooier effect te krijgen bij het uitluiden.
Klankanalyse:
00:04 Sfeerfoto's
02:15 Klok 3
02:19 .....Foto's
03:01 .....Opschrift
03:15 Klok 2
03:19 .....Foto's
03:44 .....Opschrift
03:56 Klok 1
04:00 .....Foto's
04:34 .....Opschrift
04:46 Luiden klok 3
06:53 Luiden klok 2
09:29 Luiden klok 1
12:43 Volgelui
17:05 einde
Met dank aan Fien Naessens en het personeel van RVT Coleta voor het onthaal en de bijgeleverde informatie. Dank aan Tim Martens en Amaury Rizzo voor de hulp bij de opnames in de toren.
1. Petrus
.....P. Bauwens-Goossens, Gent = Petit & Fritsen, Aarle-Rixtel, 1959
.....es3+01 --- mib3
.....127.3 cm --- ~1270 kg
2.
.....M. Michiels, Tournai, 1938
.....c2-34 --- do4
.....78.3 cm --- ~300 kg
De kerk is ontworpen door Valentin Vaerwyck in 1934-1937. Ook het ontwerp van de ophanging van de kleine klok zou van hem komen. De grote klok is er later bijgekomen, een verdieping hoger.
De kleine klok luidt net niet vliegend. Bij het in gang steken van de klok begint de klepel te vliegen, maar houdt er vrij snel mee op. Daarmee moet de kleine klok heel hoog opgeluid worden. De klokkeninstallateur heeft geadviseerd om de ophanging te veranderen, vermoedelijk met een echte krukas en vallende klepel, hoewel dat in tegenspraak zou zijn met het ontwerp van Valentin Vaerwyck. Voor de architect zou echter het visuele effect belangrijker geweest zijn dan het accoestisch effect. Op de verdieping van de kleine klok is nog veel ruimte over voor een uitbreiding van het klokkenbestand.
Bij het filmen van klok 2 had ik veel last van tegenlicht, waardoor er helaas hinderlijke reflecties ontstaan.
Toen ik nog in Gent woonde aan het kruispunt van Groot-Brittanniëlaan en Godshuizenlaan was, ondanks de afstand in vogelvlucht van 1,7 km, de klokken van Sint-Pieters-Buiten na die van Sint-Paulus het beste te horen vanuit ons huis. Merkwaardig is dat de klokken van mijn eigen parochie, Sint-Martinus, op slechts 0,9 km, helemaal niet te horen waren van thuis.
Doordat beide klokken op een verschillende verdieping hangen, zou het erg moeilijk zijn om het volgelui live op te nemen, daarom werd gekozen voor een simulatie.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_st-pieters-buiten.txt
00:04 Sfeerfoto's
01:33 Klok 2
01:37 .....Foto's
02:11 .....Opschrift
02:17 .....Kleppen
03:12 .....Luiden
06:14 Klok 1
06:18 .....Foto's
07:00 .....Opschrift
07:12 .....Kleppen
08:17 .....Luiden
11:38 Volgelui (gesimuleerd)
16:14 einde
Met dank aan de leden van de kerkfabriek, Luc Vervliet, Marc Grodent voor de toestemming om de toren te bezoeken, het onthaal en de begeleiding in de toren, en de bediening van de klokken vanuit de sacristie. Dank aan Tim Martens en Amaury Rizzo voor de hulp ter plaatse in de toren.
Voor de Sint-Amandskerk werden in 1922 drie luidklokken gegoten door Slégers-Causard. Deze gingen tijdens de Tweede Wereldoorlog verloren. Er werd ook nog een kleine klok van 90 kg gegoten door Slégers-Causard, volgens de ene bron ook in 1922, volgens een andere bron in 1924, en er gaan geruchten dat deze kleine klok wel de oorlog overleefd heeft, maar we konden deze klok niet kunnen terugvinden. De drie oude luidklokken werden in 1949 vervangen door drie nieuwe Michielsklokken, en er werd meteen een vierde klok bijgegoten, om naast een Te Deummotief ook een paternostermotief te hebben.
4 klokken:
1. Joseph
.....M. Michiels, Doornik, 1949
.....e1+04 --- mi3
.....121.9 cm --- 1159 kg
2. Amandus
.....M. Michiels, Doornik, 1949
.....g1-06 --- sol3
.....100.5 cm --- 658 kg
3. Livinus
.....M. Michiels, Doornik, 1949
.....a1-29 --- la3
.....95.1 cm --- 574 kg
4. Maria
.....M. Michiels, Doornik, 1949
.....b1+11 --- si3
.....84.4 cm --- 418 kg
Merkwaardig is het verschil in profiel van de 4 klokken, die nochtans samen moeten gegoten zijn. Klok 2 heeft een licht profiel, terwijl klokken 3 en 4 een zwaar profiel hebben. Ook het verschil in ophanging is merkwaardig. Klok 4 luidt op zich mooi, maar past qua tempo niet bij de andere. Ook de toonhoogtes zijn niet echt goed op elkaar afgestemd. Vooral de te grote secunde tussen klokken 3 en 4 valt op, maar ook de te kleine kwart tussen klokken 1 en 3 is hoorbaar.
Doordat de klokken zich op 3 verschillende niveaus bevinden en de toren bovendien zeer krap was, bleek het niet mogelijk het volgelui te filmen, noch een deftige klankopname te maken van het volgelui. Daarom werden het volgelui en een aantal deelgeluien gesimuleerd aan de hand van het luiden van de enkelvoudige klokken.
Luiders / Sonneurs / Ringers:
Klok 1: XXXX
Klok 2: Johan Degroote
Klok 3: Johan Degroote
Klok 4: Thierry Pauwels
Klankanalyse / Sound analysis: http://beiaardgent.be/frequencies_roeselare-st-amands.txt
00:04 Sfeerfoto's binnen en buiten
01:19 Situatie toren
01:28 Klok 4
01:32 .....Foto's
02:03 .....Opschrift
02:15 .....Luiden
04:23 Klok 3
04:27 .....Foto's
04:55 .....Opschrift
05:09 .....Luiden
06:58 Klok 2
07:02 .....Foto's
07:36 .....Opschrift
07:50 .....Luiden
09:43 Klok 1
09:47 .....Foto's
10:32 .....Opschrift
10:48 .....Luiden
12:45 Combinaties
12:52 .....Paternostermotief
16:03 .....Te Deummotief
19:09 .....Volgelui
22:28 einde
Dank aan Johan Degroote voor de organisatie van het bezoek. Dank aan Tim Martens, Johan Degroote en de aanwezigen voor de hulp in de toren.
Ritournelles sur le carillon du beffroi de Gand (Belgique) pour la période Pâques 2021 - Pâques 2023. Tous les deux ans de nouvelles mélodies sont programmées sur le tambour du carillon de beffroi. Le carillon joue tous les quarts d'heure. Le tambour est toujours l'original du dix-septième siècle, mais la mécanique a été modernisée au dix-neuvième et vingtième siècles. Trois des quatre mélodies ont été choisies par la population. Ce sont:
Automatic melodies on the carillon of the belfry of Ghent (Belgium) for the period Easter 2021 - Easter 2023. Every two years new melodies are put on the drum of of the belfry of Ghent. Melodies are played every quarter. The drum is still the original one from the 17th century, but the mechanics have been modernised in the 19th and 20th centuries. Three out of the four melodies were chosen by the population. They are:
Om kwart na het uur (quart, quarter past): We zullen doorgaan, Ramses Shaffy
Op het halve uur (demie, half hour): In mijn stroatje, Walter De Buck
Om kwart voor het uur (trois-quart, quarter to): Twee meisjes, Raymond van het Groenewoud
Op het volle uur (heure, full hour): Boven Gent rijst, Johan Destoop
Melodieën 2013-2015: youtube.com/watch?v=tGQTfjAQ52M
Melodieën 2015-2017: youtube.com/watch?v=ZYiXSRkBi80
Melodieën 2017-2019: youtube.com/watch?v=u-B5T9LTCGw
Melodieën 2019-2021: youtube.com/watch?v=hdjnjeZ4u1s
Op het filmpje van 2015-2017 is ook te zien hoe de versteek in zijn werk gaat.
Sur le film de 2015-2017 on peut voir comment s'effectue le changement des mélodies.
On the 2015-2017 film, one can see how the melodies are changed.
Met dank aan stadsbeiaardier Kenneth Theunissen voor het onthaal in de toren.
Datum van opname: 2021-03-30.
11. Maria
.....Slegers-Causard, Tellin, 1924
.....gis2/g2
.....52.0 cm --- 90 kg
12. Halleklok
.....Ignatius De Cock, 1749
.....a2/gis2
.....50.1 cm --- ~90 kg
13. Philippus
.....1673
.....a2
.....49.0 cm --- ~80 kg
14. Zonder naam
.....Severinus Vanaerschodt, Leuven, 1889
.....b2/bes2
.....44.8 cm --- ~60 kg
Het is niet duidelijk of de slagtonen van deze kleine klokken nog steeds door de nominaal bepaald worden. Op http://beiaardgent.be/frequencies_roes_luidzolder.txt staat de volledige klankanalyse, met slagtonen zowel bepaald door de nominaal als door de hum. We laten aan de kijker over welke de beste de ervaren slagtoon weergeeft.
Klok 13 is bijzonder. Er staat geen gieter vermeld. Volgens sommige experten zou de gieter Hemony kunnen zijn. De versiering en het lettertype komen heel goed overeen. Echter, het is ongebruikelijk dat Hemony zijn klokken niet signeerde. De flank toont ook groeven die vrij slordig aandoen, wat we van Hemony ook niet zouden verwachten.
De klok is afkomstig uit Edingen en draagt het wapen van de familie Arenberg. Daarrond is een opschrift te zien, dat wij niet hebben kunnen ontcijferen. Er werd gezocht naar Arenbergspecialisten, maar we hebben geen verdere informatie gekregen. De naam Philippus zou kunnen wijzen op Filips Frans van Arenberg (Brussel, 30 juli 1625 -- Brussel, 17 december 1674). Mogelijk begint het opschrift bovenaan en gaat met de klok rond en geeft een lijst van adellijke titels, met gebruik van afkortingen, maar dat is allemaal onzeker. "DVX ARS" zou "Hertog van Aarschot" kunnen betekenen, "CROY" is vrij duidelijk leesbaar en verwijst naar de grootmoeder en voorgeslacht van Croÿ, "PORC" zou mogelijk kunnen wijzen op Porcéan, daar Anton van Croÿ graaf van Porcéan was. "MARQ" zou "markies" kunnen betekenen, maar we hebben niet gevonden van wat (schijnbaar iets dat begint met "Mont"). Indien iemand verdere informatie heeft, vernemen we het graag.
De ophanging van de klokken is niet ideaal. Het illustreert mooi hoe de klepel in lengte en gewicht moet aangepast zijn aan de ophanging van de klok, wat bij deze klokken duidelijk niet het geval is.
00:04 Sfeeroto's
01:09 Klok 14
01:13 .....Foto's
01:44 .....Opschrift
01:50 .....Luiden
03:40 13. Philippus
03:44 .....Foto's
04:23 .....Opschrift
04:31 .....Luiden
06:54 12. Halleklok
06:58 .....Foto's
07:40 .....Opschrift
07:48 .....Luiden
09:34 11. Maria
09:38 .....Foto's
10:28 .....Opschrift
10:44 .....Luiden
12:57 Volgelui
16:20 einde
Met dank aan de leden van het Roeselaars Klokkengilde voor het onthaal in de toren en Johan Degroote, Jan Joye en Michel Verackx in het bijzonder. Dank aan Tim Martens, Joeri De Vreese, Anthony Van Riet en de aanwezigen voor de hulp in de toren.
Diameter: 4,55 cm
Gewicht: 0,075 kg
Slagringdikte: 2mm
00:00 Sfeerfoto's van IJsland
01:30 Foto's van de klok
02:01 De opstelling om te luiden
03:03 Luiden (superlancé met vliegende klepel)
Klankanalyse:
..frequenties.........|......ampl..1....|....ampl..2....|......beat......|..halfwaardetijd
..............................|......................|....................|....................|
....3445..................|........13300....|......18500....|....0.085..s...|........0.16....s............(*)
....7733....7765......|........11500....|......16000....|....0.55....s...|........0.11....s............(**)
....7977....8001......|......191000....|....520000....|......-.............|........0.09....s
..11086..................|......141000....|....920000....|....0.17....s...|........0.026..s
..12814..12827......|......169000....\....................|......-............|........0.028..s............(***)
..12865..................|........98000....-....730000....|......-.............|........0.033..s............(***)
..15457..................|......................|......10000....|....................|........0.008..s
..19330..19400......|......................|......75800....|....................|........0
..20000..................|......................|......14100....|....................|........0.007..s
..20730..................|......................|......16900....|....................|........0.007..s
Doordat hier minder frequenties aanwezig zijn dan bij een gewone klok, kon ik wat dieper ingaan op de klankanalyse. Dit moet echter als experimetneel beschouwd worden, en meer als een oefening dan als bruikbare gegevens.
* Kolom 1: frequenties in Hz. Sommige van die frequenties zijn dubbel.
* Kolom 2: amplitude van de frequentie bepaald als de amplitude op het ogenblik van de slag van een fit van een exponentieel dalende kromme op het maximum van de amplitude als functie van de frequentie bij een FFT over 2048 datapunten. De eenheid is irrelevant en komt van de klankopname.
* Kolom 3: amplitude van de frequentie gedurende de eerste 0.05 seconden na de slag, en geintegreerd over alle naburige frequenties die uitsteken boven de achtergrond. Zelfde eenheid als kolom 2. Bij frequenties met scherpe pieken komt deze waarde overeen met die van kolom 2, bij breed gespreide frequenties is de waarde merkelijk hoger dan in kolom 2. De frequenties rond 12800 liggen te dicht bij elkaar en de "omgeving" van de betrokken frequenties overlappen zodat ze samengenomen moesten worden.
* Kolom 4: Periode van de zwevingen van de frequentie.
* Kolom 5: Halfwaardetijd: de tijd nodig om de amplitude met een factor 2 te dempen, een maat voor de uitklinktijd van de frequentie. Op te merken valt dat alle frequenties boven 15000 Hz bijna ogenblikkelijk stilvallen. De frequentie bji 19400 is detecteerbaar direct na de slag, maar 0.05 seconden na de slag is die helemaal niet meer detecteerbaar.
(*): Dit is de frequentie die men effectief hoort en ervaart als de toon van de klok
(**): Bij transpositie met 3 octaven naar beneden, klinkt deze frequentie als de terts
(***): Bij transpositie met 3 octaven naar beneden, klinkt deze frequentie als de nominaal
Toonhoogte: op het gehoor hoor ik een fis. De frequentie 3445 komt in werkelijkheid overeen met a4-37. Neemt men als slagtoon een octaaf boven de grondtoon, dan zou men de klok moeten bestempelen als een a5-37. Neemt men 12814/12827 als de nominaal, en definieert men de slagtoon als een octaaf onder de nominaal, dan zou men de klok moeten bestempelen als een g5+38.
Achtergrondafbeelding van tafereel: Diego Delso, delso.photo, License CC-BY-SA. Volledige foto: commons.wikimedia.org/wiki/File:Vista_de_Reikiavik_desde_Perlan,_Distrito_de_la_Capital,_Islandia,_2014-08-13,_DD_134-145_HDR_PAN.JPG
Met dank aan Diego Delso om zijn panoramafoto van Reykjavík te mogen gebruiken. Dank aan Astroreizen Urania voor de organisatie van de reis naar IJsland.
Sacrale dans: Mira Henrike Sievert
Gregoriaanse zang: Thierry Pauwels
Foto komeet: komeet C/2020 F3 (NEOWISE), gefotografeerd op 20 juli 2020 door Thierry Pauwels.
Opnames van de klokken van de Sint-Niklaaskerk: 8 december 2013 door Thierry Pauwels.
Programma van gezangen voor de kersttijd.
00:22 Introitus Rorate Caeli, 4de zondag van de advent
03:05 Offertorium Ave Maria, 4de zondag van de advent
05:29 Communio Ecce Virgo, 4de zondag van de advent
08:14 Antifoon Angelis en Introitus Puer Natus van Kerstdag
12:22 Alleluia Dies sanctificatus van Kerstdag
15:13 Graduale Omnes de Saba van Epiphanie
19:09 Communio Vidimus stellam van Epiphanie
Met deze kerstevocatie wens ik aan al de kijkers een prettig jaareinde en een gelukkig 2021.
Met dank aan Flor Brondeel voor de toestemming om de opnames te mogen doen in de Sint-Niklaaskerk en Luc Serneels voor het bedienen van de klokken.
3 klokken:
1. Maria
.....Marcel Michiels Jr., 1949
.....a1 --- la3
.....95.6 cm --- ~570 kg
2. Stephanus
.....H. Pick-Dumery, Brugge, 1849
.....b1/c2 --- si3/do4
.....81.3 cm --- 352 kg
3. Augustinus
.....H. Pick-Dumery, Brugge, 1849
.....d2 --- re4
.....72.0 cm --- 261 kg
Op de Dumeryklokken is er nauwelijks spatie tussen de woorden, en is het soms niet duidelijk wat aaneen geschreven is en wat los uit elkaar staat.
Klok 2 is gelapt. Het opzetstuk vertoont een zeer grote gelijkenis met dat van de kleine klok van de Sint-Niklaaskerk in Gent. We weten dat rond 1880-1930 een zekere Charles Teirlinck uit Zegelsem actief was om klokken te lappen, maar deze ziet er enigszins anders uit, zodat we vermoeden dat hier iemand anders aan het werk geweest is, maar we weten niet wie.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_gent-st-stef.txt
Hoewel de toren volledig in hout is opgetrokken, heeft deze wel degelijk de opbouw van een toren en niet van een dakruiter.
00:04 Sfeerfoto's
00:51 Klok 3
00:55 .....Foto's
01:26 .....Opschrift
01:34 .....Luiden
03:12 Klok 2
03:16 .....Foto's
03:55 .....Opschrift
04:03 .....Luiden
05:15 Klok 1
05:19 .....Foto's
05:44 .....Opschrift
05:58 .....Luiden
07:53 Volgelui
10:53 einde
Met dank aan Pater Bernard Bruning voor de toestemming om de toren te bezoeken, aan Marianne Van der Sypt als tussenpersoon en voor het onthaal, aan pater Etienne voor het onthaal en aan Tim Martens voor de hulp in de toren met de belichting, het luiden, enz.
De Sint-Salvatorkerk in Gent is vrij recent. De Heilig Kerstkerk bevond zich oorspronkelijk nabij de Sint-Baafsabdij, maar werd afgebroken in 1540. Rond 1550 werd dan op de huidige locatie een nieuwe kerk gebouwd in laatgotische stijl. Door de nabijheid van de haven, is deze kerk de kerk van de binnenschippers geworden. Voor de kerk staat een stuk van een binnenschip. De kerk heeft geen echte toren, maar enkel een dakruiter.
4 klokken:
1. Maria
.....Marcel Michiels Jr., Tournai, 1948
.....e1 --- mi3
.....1200 kg ? --- 116.4 cm
.....Hangt in de dakruiter
2. Jozef
.....Marcel Michiels Jr., Tournai, 1948
.....g1 --- sol3
.....750 kg ? --- 100.2 cm
.....Hangt in de dakruiter
3. Rochus
.....Marcel Michiels Jr., Tournai, 1948
.....a1 --- la3
.....550 kg ? --- 90.0 cm
.....Hangt in de dakruiter
4. Terese-Catarina
.....Bartholomeus Cauthals, Mechelen, 1680
.....g2 --- sol4
.....~100 kg --- 53.4 cm
.....Opgesteld in de zijbeuk
De gewichten die wij toegestuurd kregen, 1200 kg, 750 kg en 550 kg, lijken ons overdreven. Onze schatting geeft 950 kg, 630 kg en 450 kg.
De koorklok is beschilderd. Zonder het schilderwerk zou het lezen van het opschrift moeilijk geweest zijn. Niettemin hebben we moeten controleren of de beschildering wel klopt, want de uitleg naast de klok geeft een verschillende tekst. De identificatie van de partialen boven 3000 Hz van deze klok is zeer onzeker.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_gent-st-salv.txt
00:04 Sfeerfoto's
01:11 Koorklok
01:15 .....Foto's
01:37 .....Opschrift
01:45 .....Aanslaan
02:15 Sfeerfoto's
02:46 Klok 3
02:50 .....Foto's
03:21 .....Opschrift
03:33 .....Luiden
05:09 Klok 2
05:13 .....Foto's
05:38 .....Opschrift
05:50 .....Luiden
08:00 Klok 1
08:04 .....Foto's
08:40 .....Opschrift
08:54 .....Luiden
11:08 Uurslag
11:53 Volgelui
15:26 einde
Met dank aan de voorzitter van de kerkfabriek Roland Hebbelinck voor de toestemming voor het torenbezoek en het onthaal, aan Katarina, de kosteres voor het onthaal, en aan Tim Martens voor de hulp in de toren bij het luiden, het belichten, enz.
3 klokken --- bells --- cloches
1. Thinde Clocke (Tiendeklok)
.....J., B. en C. Wierinck, 1782
.....g1-46 --- fa#3/sol3
.....109.9 cm --- ~870 kg
2. Prochie Clocke (Parochieklok)
.....J., B. en C. Wierinck, 1782
.....bes1-46 --- la3/sib3
.....97.1 cm --- ~630 kg
3. Maria
.....Horacantus, 1963
.....c2-44 --- si3/do4
.....82.1 cm --- ~360 kg
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_bassevelde.txt
De klokken, en vooral klok 2, hebben zware profielen. Het valt op dat ondanks dat klokken 1 en 2 door dezelfde gieter in hetzelfde jaar gegoten zijn, ze klankmatig heel sterk verschillen. Ook de structuur van de boventonen is erg verschillend.
The bells have heavy profiles. Despite the fact that bells 1 and 2 were cast in the same year by the same founder, they are very different, both in percepted sound and in the structure of the partials.
In de toren vonden we onder klok 1 nog sporen die erop wijzen dat de klokken vroeger waarschijnlijk volledig omgedraaid werden, zoals nu nog in Hamme-Zogge gebeurt.
In the tower we found under bell No. 1 remnant of devices to stop the bells in reverse position, which seems to show that the bells were rotated full circle in the past.
00:04 Foto's
02:32 Klok 3
02:36 .....Foto's
02:58 .....Opschrift
03:04 .....Luiden
04:33 Klok 2
04:37 .....Foto's
05:17 .....Opschrift
05:25 .....Luiden
08:06 Klok 1
08:10 .....Foto's
09:00 .....Opschrift
09:14 .....Luiden
12:23 Uurslag
13:03 Volgelui
19:22 einde
Dank aan Joeri De Vreese voor de organisatie van het bezoek. Met dank aan de kerkfabriek van Bassevelde voor de toestemming om de klokken op te nemen. Dank aan Tim Martens en Joeri De Vreese voor de hulp in de toren.
3 klokken:
1. Medardus
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1955
.....f1+45 --- fa3/solb3
.....108.5 cm --- ~775 kg
2. Maria
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1955
.....g1+48 --- sol3/lab3
.....97.6 cm --- ~570 kg
3. Anna
.....Alexius Cambron, Brugge, 1682
.....a1+57 --- la3/sib3
.....85.1 cm --- ~370 kg
Klok 1 vervangt een klok van G. Dumery uit 1787, die tijdens de Tweede Wereldoorlog afgevoerd werd. Klok 2 is een hergieting van een gebarsten Mariaklok uit 1743.
Klankanalyse / sound analysis: http://beiaardgent.be/frequencies_eernegem.txt
Klokken worden heel hoog opgeluid, en doen er lang over om hun volledige hoogte te bereiken. Bij het luiden van de solo's was die hoogte nog niet bereikt toen de motor afgeschakeld werd.
Bells are rung up quite high, and it takes a while before they reach their full height. In the solos, at the moment the motors were switched off, they had not yet reached this full height.
In the electric plenum, the bells were supposed to ring synchronously, i.e. at the same tempo. But only bells 1 and 2 synchronised, while bell 3 was ringing too fast. Therefore I tried to make a simulated synchronous ringing. While I could have made a short sequence that I could repeat so many times (basically what I did in the video of Assenede), it would have sounded a bit dull, and rather I chose as a challenge to do it the way manual ringers would do it in reality: ringing up a little when the bell is too fast, and ringing down a little when the bell is too slow. It took me almost a week to design the correct algorithm for the computer to compute when to ring up and when to ring down the bell. If you look closely in the video, you will see that the bells sometimes go higher and sometimes less high, as would be the case in manual ringing. This way you do not get the technically perfect synchronicity, but it sounds more like real, with more variation in the rhythm. The sequence consists in 4 phases: first ringing up in disorder, without any try to get synchronous, second when arrived at a certain point the tempi are adjusted, third, once the tempi are adjusted, get every bell at its place, and in fact bells 1 and 2 have to interchange to get the sequence 3-2-1. The fourth phase is at the end when the bells ring down in disorder. In fact during ringing there is a regular switching between phases 2 and 3. Probably, the precise rules to switch between these phase could have been better tuned to get a better synchronisation. This means that the whole sequence is made up of very short pieces of film pasted together. Even the person filming under the treble had to be edited to avoid him to jump back and forth every time another piece of film is used.
00:04 Foto's
01:33 Klok 3
01:37 .....Foto's
02:19 .....Opschrift
02:27 .....Luiden
04:41 Klok 2
04:45 .....Foto's
05:24 .....Opschrift
05:36 .....Luiden
08:47 Klok 1
08:51 .....Foto's
09:28 .....Opschrift
09:40 .....Luiden
12:26 Uurslag
12:58 Elektrisch volgelui
19:48 Gesimuleerd volgelui
27:16 einde
Met dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek, aan Dhr. L. Vandewalle voor het onthaal, en aan Tim Martens en de aanwezigen voor de hulp in de toren (verlichting, bediening van de schakelaars, hulp bij het meten, ...).
6 klokken:
1. Benedictus
.....Max Eijsbouts, Asten, 1965
.....f1-02 --- fa3
.....117.7 cm --- ~1040 kg
2. Bonifatius
.....Max Eijsbouts, Asten, 1965
.....as1-09 --- lab3
.....97.9 cm --- ~590 kg
3. Petrus
.....Max Eijsbouts, Asten, 1965
.....bes1-02 --- sib3
.....87.4 cm --- ~420 kg
4. Andreas
.....Max Eijsbouts, Asten, 1965
.....c2+05 --- do4
.....77.5 cm --- ~300 kg
5. Caecilia
.....Max Eijsbouts, Asten, 1952
.....es2-06 --- mib4
.....65.9 cm --- ~180 kg
6. Iacoba
.....Max Eijsbouts, Asten, 1952
.....f2+03 --- fa4
.....58.5 cm --- ~130 kg
klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_zevenkerken.txt
Partialen van de I-reeks konden tot heel hoog geidentificeerd worden. Kwinten zijn nagenoeg niet te detecteren, maar dat kan te maken hebben met het feit dat de klankanalyse gebeurd is aan de hand van een slag met de hamer en niet met de klepel. Het gaat hierbij om standaardprofielen, en de klokken zijn heel nauwkeurig gestemd. Opvallend is ook de gelijkaardige versiering, die wat afwijkt van gebruikelijk bij Eijsboutsklokken, en die ondanks een verschil van 13 jaar zeer eenvormig is op alle zes de klokken. Rachel, de klok van Malem, zou hierbij perfect het gelui aanvullen tussen klok 4 en klok 5: van "dezelfde gieter", in dezelfde periode gegoten, even nauwkeurig gestemd. Zelfs de ophanging is gelijkaardig. Zie youtube.com/watch?v=OowQFcz3ijM. De kerk van Malem is verkocht, en Rachel ging een nieuwe bestemming krijgen in een nieuwe beiaard voor Waregem, maar momenteel is het onduidelijk of die beiaard er komt.
Klokken 2 en 3 luiden synchroon. Of dit de bedoeling is, is onduidelijk. Klok 6 luidt trager dan klok 5. Klok 3 heeft twee luidwielen, een ervan heeft een touw, zodat in geval van een elektriciteitspanne toch 1 klok manueel kan geluid worden.
Klokken 4, 5 en 6 hangen op een hoger niveau. Daardoor waren ze moeilijker bereikbaar, waren ze donkerder en gezien de tijd waarover wij beschikten zijn er onvoldoende foto's genomen en zijn er hiaten in de opschriften.
De klokken zijn over 2 torens verspreid: klok 1 in de westelijke toren, en klokken 2-6 in de oostelijke toren. In de westelijke toren is duidelijk nog plaats voorzien voor een nog zwaardere klok. Doordat de klokken over twee torens verspreid zijn, was het moeilijk om een volgelui te filmen en op te nemen, en werd er geopteerd om een simulatie te maken. Normaal zal ik bij een simulatie alle motoren tegelijk stilleggen, maar doordat de klokken zo snel stilstaan, heb ik toch maar de motoren een voor een stilgelegd.
De uurmelodie en de uurslag zijn buiten opgenomen. De beelden zijn een simulatie, maar de klank is echt.
Doordat er mensen aanwezig waren in de abdijkerk, was het niet mogelijk om meer foto's te nemen in de kerk.
Titelslide
00:04 Sfeerfoto's
01:19 Klok 6
01:23 .....Foto's
01:37 .....Opschrift
01:45 .....Luiden
03:17 Klok 5
03:21 .....Foto's
03:30 .....Opschrift
03:38 .....Luiden
05:10 Klok 4
05:14 .....Foto's
05:33 .....Opschrift
05:41 .....Luiden
07:14 Klok 3
07:18 .....Foto's
07:52 .....Opschrift
08:00 .....Luiden
09:38 Klok 2
09:42 .....Foto's
10:15 .....Opschrift
10:23 .....Luiden
12:11 Klok 1
12:15 .....Foto's
13:06 .....Opschrift
13:14 .....Luiden
15:28 Uurslag
16:22 Volgelui
19:17 einde
Met dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek, aan abt René Fobe en de abdijgemeenschap voor de toestemming om de klokken op te nemen en voor het gastvrije onthaal ter plaatse, en aan Tim Martens en de aanwezigen voor de hulp ter plaatse bij de opnames, de foto's en de metingen.
4 klokken:
1. Martinus
.....Marcel Michiels, Jr., Tournai, 1950
.....c1+16 --- do3
.....160.1 cm -- 2830 kg
2. Regina Sacratissimi Rosarii et Pacis
.....Marcel Michiels, Jr., Tournai, 1950
.....es1+37 --- mib3
.....126.8 cm -- 1310 kg
3. Pius
.....Marcel Michiels, Jr., Tournai, 1950
.....f1-01 --- fa3
.....113.8 cm -- 957 kg
4. Henricus
.....Marcel Michiels, Jr., Tournai, 1950
.....as1+10 --- lab3
.....100.6 cm -- 664 kg
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_avelgem.txt
Doordat de beelden van het volgelui niet erg geslaagd waren, hebben we geopteerd om een simulatie te maken.
00:04 Sfeerfoto's
01:53 Klok 4
01:57 .....Foto's
02:30 .....Opschrift
02:41 .....Luiden
05:01 Klok 3
05:05 .....Foto's
05:44 .....Opschrift
05:54 .....Luiden
09:18 Klok 2
09:22 .....Foto's
09:47 .....Opschrift
09:58 .....Luiden
13:35 Klok 1
13:39 .....Foto's
14:07 .....Opschrift
14:18 .....Luiden
20:35 Uurslag
21:04 Volgelui (simulatie)
29:45 einde
Onze gastheer, de heer Depraetere is een kleinneef van de peter van klok 3.
Met dank aan Brecht Crabeels en Tim Martens voor de organisatie van het bezoek, aan de Deken en kerkfabriek voor de toestemming om de klokken op te nemen en aan Dhr. Depraetere voor het onthaal ter plaatse.
Het centrum van het dorp Ledeberg bevond zich vroeger een stuk zuidelijker dan nu, ongeveer aan de Botermarkt. En hoewel Ledeberg geen zelfstandige parochie was, bevond er zich sinds mensenheugenis een kapel, de Sint-Danielkapel. In 1791 begon men aan de constructie van een nieuwe kapel, ongeveer op dezelfde plaats. In 1803 werd Ledeberg tot parochie verheven, werd de kapel een kerk, die toegewijd werd aan de H. Livinus. Van 1853 tot 1856 hing er een klok die afkomstig was uit Middelburg. In 1856 barstte deze klok en ze werd vervangen door een nieuwe klok, gegoten door A.L.J. Vanaerschodt. De klok droeg de naam Maria-Livina.
In de loop van de 19de eeuw ging Ledeberg met de industrialisatie sterk groeien, en was er nood aan een grotere kerk. In 1865 schonk notaris Norbertus Eggermont een stuk grond voor de bouw van een nieuwe kerk. Dit stuk grond bevond zich een stuk verder naar het noorden dan de oude kerk, en dit zou ook een verschuiving van het centrum van Ledeberg teweegbrengen. In 1872 werd de nieuwe kerk ingezegend, en de oude kerk werd gesloopt in 1875. In 1887 werd een nieuwe klok ingewijd. Deze was gegoten door Severinus Vanaerschodt, broer van A.L.J. Vanaerschodt, die de klok voor de oude kerk gegoten had. De klok woog 1500 of 1600 kg, en droeg evenals de vorige klok, de naam Maria-Livina. In 1943 werd de klok opgeeist door de Duitse bezetter en kwam niet meer terug. Ze werd in 1948 vervangen door een nieuwe klok, nu gegoten door François Sergeys, maar weer met dezelfde naam, Maria-Livina, en met hetzelfde gewicht. Een merkwaardigheid is dat het opschrift later aangevuld is met "PASTOOR-DEKEN", maar ingefreesd in de klok in plaats van letters in reliëf.
Bij ons bezoek konden we vaststellen dat de huidige kleine klok niets anders is dan de klok van A.L.J. Vanaerschodt, gegoten voor de oude kerk. Aldus dragen beide klokken in de toren van Ledeberg dezelfde naam, Maria-Livina. Dat de grote klok van 1887 dezelfde naam draagt als de klok van de oude kerk, suggereert dat de grote klok de kleine moest vervangen, eerder dan aanvullen. Het is echter onduidelijk of de kleine klok zich in de toren van de nieuwe kerk bevond in 1887, maar dat men ze wilde verkopen, dan wel dat de kleine klok op dat ogenblik een andere bestemming had, en ze pas later in de toren van de nieuwe kerk terechtgekomen is. De bouw van de klokkenstoel suggereert nochtans dat er twee klokken voorzien waren.
Een bijzonderheid is dat onze gastvrouw bij het bezoek, Ghislaine Fobe, nog een ver familielid is van de klokkengieters Vanaerschodt.
Een nog grotere verrassing vonden we bij de sacristie. Daar hangt een klein klokje, waarvan men ons op attent maakte dat ze heel oud was. Op de klok staat niets anders dan "F I P G 1 7 2 6". De klok is nogal gedrongen van vorm en heeft een zwaar profiel. Dat deed meteen een belletje rinkelen. "F I G P" staat duidelijk voor "FUDIT IOANNES PAUWELS GANDAVI", het jaartal komt overeen met dat van de klok van Schoondijke, die van de beiaard van de Sint-Baafskathedraal afkomstig is, en de gedrongen vorm suggereert een discantklok van een beiaard. Die sacristieklok is dus zeer waarschijnlijk een van de discantklokken afkomstig uit de beiaard van de Sint-Baafskathedraal, die in 1803 verkocht is.
1. Maria-Livina
.....François Sergeys, Leuven, 1948
.....d1+46 --- re3/mib3
.....135.1 cm --- 1527 kg
2. Maria-Livina
.....A.L.J. Vanaerschodt, Leuven, 1857
.....c2+46 --- do4/reb4
.....77.3 cm --- ~300 kg
sacristieklok
.....Ioannes Pauwels, Gent, 1726
.....e4+05 --- mi6
.....21.4 cm --- ~9 kg
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_ledeberg.txt
00:04 Sfeerfoto's
01:16 Sacristieklok
01:20 ....Foto's
01:48 ....Opschrift
01:54 ....Aanslaan
02:37 Foto's toren, gewelven en klokkenkamer
02:57 Klok 2
03:01 ....Foto's
03:23 ....Opschrift
03:31 ....Luiden
05:25 Klok 1
05:29 ....Foto's
06:09 ....Opschrift
06:23 ....Luiden
10:11 Samen luiden
13:55 einde
Met dank aan pastoor Johan Goedefroot voor de toestemming voor het torenbezoek, met dank aan Ghislaine Fobe voor het onthaal, en de bijkomende informatie omtrent de geschiedenis van de kerk. Dank aan Tim Martens, Mira Sievert en de aanwezigen voor de hulp bij de opnames in de toren.
1 klok:
P. & C. Drouot, Doornijk (Tournai)
fis1+13 --- fa#3
105.2 cm --- 630 kg
De kerk is al ontwijd, en men is op zoek naar een nieuwe bestemming. Eventueel wordt ze afgebroken. Er wordt gehoopt dat de toren behouden blijft.
De klok heeft duidelijk al een tijd niet meer geluid, waardoor het luiden wat stroef ging. Ze slaat nochtans nog steeds het uur, evenals de 3x3 slagen van het angelus.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_kerkhove.txt
Er zijn nog meer partialen van de I-reeks in de klok aanwezig, maar vanwege de veelheid aan andere hoge partialen konden ze niet geidentificeerd worden.
00:04 Sfeerfoto's
02:00 Foto's van de klok
02:36 Opschrift van de klok
02:48 Uurslag
03:52 Luiden
Met dank aan Tim Martens en Brecht Crabeels voor de organisatie van het bezoek en aan Dhr. Dekeyser voor het onthaal. Dank aan Tim Martens voor de hulp in de toren.
3 klokken:
1. Eligius
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1947
.....e1-27 --- mi3
.....116.2 cm - ~920 kg
2. Theresia a Jesu Infante
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1947
.....gis1-39 --- sol#3
.....94.7 cm - ~510 kg
3. Camillus De Lellis
.....M. Michiels Jr., Tournai, 1947
.....b1-11 --- si3
.....79.8 cm - ~310 kg
Dit was de parochiekerk van een van de trouwe en enthousiaste bestuursleden van onze Gentse Beiaardkring: Harald Evrard. Bij zijn begrafenis mochten de "Paasklokken", het volgelui, luiden. We willen dit filmpje dan ook graag opdragen aan Harald Evrard.
De klokken zijn aan een kant duidelijk meer gecorrodeerd dan aan de andere kant.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_gentbrugge-st-eligius.txt
00:04 Foto's
01:39 Klok 3
01:43 ....Foto's
02:02 ....Opschrift
02:14 Klok 2
02:18 ....Foto's
02:41 ....Opschrift
02:53 Klok 1
02:57 ....Foto's
03:28 ....Opschrift
03:42 Uurslag
04:14 Solo's
04:18 ....Klok 3
06:10 ....Klok 2
07:54 ....Klok 1
10:08 Volgelui
14:53 einde
Met dank aan pastoor Johan Goedefroot voor de toestemming voor het torenbezoek. Dank aan Eddy De Rocker en Willy Clement voor het onthaal ter plaatse. Dank aan Tim Martens, Mira Sievert en de aanwezigen voor de hulp in de toren.
Pamele is ontstaan als aparte stad aan de rechteroever van de Schelde, terwijl Oudenaarde zich aan de linkeroever van de Schelde bevond. De kerk werd opgetrokken tussen 1234 en 1300 en is een typevoorbeeld van Scheldegotiek. Pas in de 16de eeuw zijn Pamele en Oudenaarde met elkaar versmolten.
Ter plaatse werd beweerd dat de klokkenstoel even oud zou zijn als de kerk. Wij hebben dat niet kunnen controleren. Doordat de vloer zich op halve hoogte van de klokkenstoel bevindt, is er een zee van ruimte in de toren en zijn alle klokken heel goed bereikbaar. Te zien aan de sporen in de klokkenstoel moeten er vroeger veel meer klokken geweest zijn. De klokkenstoel suggereert dat er ooit 8 luidklokken geweest zijn.
3 klokken/cloches/bells:
1. Maria-Bernarda
.....Michiels Jr., Tournai, 1947
.....f1+03 --- fa3
.....113.9 cm --- ~920 kg
2. Victor-Josephina
.....Michiels Jr., Tournai, 1947
.....a1 --- la3
.....89.3 cm --- ~440 kg
3. Bavo en Macharius
.....A. L. I. Vanaerschodt, Leuven, 1868
.....c2/cis2 --- do4/do\#4
.....77.3 cm --- ~300 kg
De Vanaerschodtklok heeft een redelijk zwaar profiel, de Michielsklokken een eerder licht profiel.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_pamele.txt
00:04 Sfeerfoto's
02:04 Schema klokkenkamer
02:12 Kklokkenkamer
02:54 Klok 3
02:58 Klok 3, foto's
03:31 Klok 3, opschrift
03:41 Klok 3
03:45 Klok 3, foto's
04:19 Klok 3, opschrift
04:31 Klok 3
04:35 Klok 3, foto's
05:11 Klok 3, opschrift
05:25 Uurslag
06:37 Klok 3, luiden
08:14 Klok 2, luiden
10:00 Klok 1, luiden
13:02 Volgelui
Dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek. Met dank aan Dhr Dierick, voorzitter van de kerkfabriek, voor de toestemming om de klokken op te nemen. Ook dank aan Dhr. Van Damme voor het onthaal ter plaatse. Dank aan Tim Martens en de aanwezigen voor de hulp bij de opnames in de toren.
3 klokken/cloches/bells:
1. Petrus
.....Slegers-Causard, Tellin, 1922
.....a1+15 --- la3
.....98.1 cm --- 604 kg
2. Maria
.....Petit & Fritsen, Aarle-Rixtel, 1972
.....c2+00 --- do4
.....75.5 cm --- ~265 kg
3. Jozef
.....Petit & Fritsen, Aarle-Rixtel, 1972
.....d2+02 --- re4
.....66.8 cm --- ~180 kg
De Slegersklok heeft een heel zwaar profiel, de Petit & Fritsenklokken eerder licht.
Klankanalyse: http://beiaardgent.be/frequencies_bevere_oud.txt
00:04 Foto's
01:22 Klok 3
01:26 Klok 3, foto's
01:54 Klok 3, opschrift
02:06 Klok 3, luiden
03:55 Klok 2
03:59 Klok 2, foto's
04:27 Klok 2, opschrift
04:39 Klok 2, luiden
06:36 Klok 1
06:40 Klok 1, foto's
07:30 Klok 1, opschrift
07:44 Klok 1, luiden
10:46 Uurslag
11:05 Volgelui
De solo's zijn elektrisch, maar gezien de klokken te hoog opgeluid worden en de klepels stuiteren, werd het volgelui manueel uitgevoerd.
Dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek. Met dank aan de kerkfabriek voor de toestemming om de klokken op te nemen en aan Mevr. Ottevaere voor het onthaal. Dank aan Tim Martens en de aanwezigen voor de hulp bij de opnames in de toren.
4 klokken klokken / bells / cloches
1. Germanus
.....Michiels Jr., Tournai, 1950
.....f1 --- fa3
.....1050 kg --- 117.0 cm
2. Maria
.....Michiels Jr., Tournai, 1950
.....g1 --- sol3
.....~640 kg --- 101.0 cm
3. Antonius & Donatius
.....Michiels Jr., Tournai, 1950
.....a1 --- la3
.....475 kg --- 91.7 cm
4. (zonder naam)
.....Omer Michaux, Leuven, 1924
.....g2 --- sol4
.....~110 kg --- 54.9 cm
Klankanalyse / sound analysis: http://beiaardgent.be/frequencies_beveren-roes.txt
Teksten in het groen in de opschriften duiden op stukken die ontbreken op onze foto's en moesten aangevuld worden met externe informatie of naar analogie. In het bijzonder hebben we voor klok 4 gebruik gemaakt van de analogie met de klok uit Wingene.
Klok 4 is luidbaar opgehangen, maar was niet meer in luidbare staat. Ze wordt normaal niet meer gebruikt. We hopen op een restauratie.
De klokken hebben vergelijkbare tempo's en zouden mogelijks synchroon geluid hebben.
00:04 Foto's
00:51 Klok 4
00:55 Klok 4, foto's
01:12 Klok 4, opschrift
01:18 Klok 4, luiden
02:07 Klok 3
02:11 Klok 3, foto's
02:42 Klok 3, opschrift
02:54 Klok 3, luiden
04:15 Klok 2
04:19 Klok 2, foto's
04:44 Klok 2, opschrift
04:56 Klok 2, luiden
06:31 Klok 1
06:35 Klok 1, foto's
07:03 Klok 1, opschrift
07:15 Klok 1, luiden
09:34 Angelus
12:09 Uurslag
12:52 Volgelui
16:48 einde
Met dank aan Johan Degroote en Tim Martens voor de organisatie van het bezoek. Met dank aan Tim Martens, Johan Degroote en de aanwezigen voor de hulp bij de opnames in de toren. Dank aan Tim Martens voor het vervoer. Ook dank aan de kerkfabriek voor de toestemming om de klokken op te nemen.
4 klokken klokken / bells / cloches
1. Paulus
.....Eijsbouts, Asten, 2000
.....es1 --- mib3
.....1350 kg --- 130.0 cm
2. Daniel-Jeroom-Alfons
.....Michiels Jr., Tournai, 1947
.....f1 --- fa3
.....~900 kg --- 113.5 cm
3. Maria
.....Michiels Jr., Tournai, 1947
.....g1 --- sol3
.....~600 kg --- 99.9 cm
4. (zonder naam)
.....Marcel Michiels, Tournai, 1925
.....c2 --- do4
.....~210 kg --- 71.3 cm
Klankanalyse / sound analysis: http://beiaardgent.be/frequencies_roeselare-OLV.txt
Teksten in het groen in de opschriften duiden op stukken die ontbreken op onze foto's en moesten aangevuld worden met externe informatie of naar analogie.
De klokken bevinden zich op twee niveaus in de toren (vandaar de ladder). We vermoeden dat klok 1 de vervanger is van een vorige klok met naam Leopold.
Doordat de klokken zich op twee niveaus bevinden, was het moeilijk om het volgelui te filmen, en hebben we geopteerd voor een simulatie.
00:04 Foto's
00:55 Klok 4
00:59 Klok 4, foto's
01:27 Klok 4, opschrift
01:33 Klok 4, luiden
02:30 Klok 3
02:34 Klok 3, foto's
03:05 Klok 3, opschrift
03:15 Klok 3, luiden
04:24 Klok 2
04:28 Klok 2, foto's
04:59 Klok 2, opschrift
05:09 Klok 2, luiden
06:31 Klok 1
06:35 Klok 1, foto's
07:09 Klok 1, opschrift
07:24 Klok 1, luiden
09:40 Driegelui
14:19 Volgelui
19:00 einde
Met dank aan Johan Degroote en Tim Martens voor de organisatie van het bezoek. Met dank aan Tim Martens, Johan Degroote en de aanwezigen voor de hulp bij de opnames in de toren. Dank aan Tim Martens voor het vervoer. Ook dank aan de kerkfabriek van OLV voor de toestemming om de klokken op te nemen.
3 klokken / bells / cloches
1. Martina
.....Michiels Jr., Tournai, 1951
.....g1+48 --- sol3/sol#3
.....~640 kg --- 100.4 cm
2. Cornelia
.....Michiels Jr., Tournai, 1951
.....a1+01 --- la3
.....~490 kg --- 91.8 cm
3. Barbara
.....Martin Drouot, 1827
.....b1+03 --- si3
.....~260 kg --- 76.2 cm
Klankanalyse / sound analysis: http://beiaardgent.be/frequencies_oekene.txt
Teksten in het groen in de opschriften duiden op stukken die ontbreken op onze foto's en moesten aangevuld worden met externe informatie of naar analogie.
Klok 3 heeft een vervelende ophanging. Het was niet mogelijk de klok deftig te luiden. Ofwel kregen we direct een dubbele slag, of bleef de klepel tegen de klok plakken, ofwel klonk de klok te stil.
00:04 Foto's
01:16 Klok 3
01:20 Klok 3, foto's
01:46 Klok 3, opschrift
01:56 Klok 3, luiden
03:32 Klok 2
03:36 Klok 2, foto's
04:04 Klok 2, opschrift
04:14 Klok 2, luiden
05:48 Klok 1
05:52 Klok 1, foto's
06:14 Klok 1, opschrift
06:24 Klok 1, luiden
07:52 Uurslag
08:49 Volgelui
Met dank aan Johan Degroote en Tim Martens voor de organisatie van het bezoek. Met dank aan Tim Martens, Johan Degroote en de aanwezigen voor de hulp bij de opnames in de toren. Dank aan Tim Martens voor het vervoer. Ook dank aan de kerkfabriek voor de toestemming om de klokken op te nemen.
Bruges, Saint Saviour cathedral, bells
Bruges, Cathédrale Saint-Sauveur, cloches
4 klokken / cloches / bells:
1. Salvator
.....Slegers-Causard, Tellin, 1904
.....a0 --- la2
.....191.6 cm --- 4497 kg
2. Eligius
.....Adrien Causard, Tellin, 1869
.....b0 --- si2
.....171.4 cm --- 3288 kg
3. Maria
.....Petifourt, Brugge, 1847
.....cis1 --- do#3
.....146.2 cm --- 1970 kg
4. Ioannes
.....Michiels Jr., Tournai, 1961
.....a1 --- la3
.....91.3 cm --- ~470 kg
Luiders:
Klok 1: Tim Martens en Thierry Pauwels
Klok 2: XXXX
Klok 3: Thierry Pauwels
Klok 4: XXXX
Er waren onvoldoende luiders om het volgelui manueel te luiden. Het reguliere feestgelui duurde te lang, daarom werd geopteerd voor een simulatie.
Voor het elektrische feestgelui: youtube.com/watch?v=qDQpk4Ne3H8
Klankanalyse / Sound analysis / Analyse du son: http://beiaardgent.be/frequencies_brugge_st_salv.txt
00:04 Foto's buiten en binnen
01:42 Klok 4
01:46 .....Foto's
02:02 .....Opschrift
02:14 .....Luiden
03:52 Klok 3
03:56 .....Foto's
04:36 .....Opschrift
04:49 .....Luiden
07:41 Klok 2
07:45 .....Foto's
08:24 .....Opschrift
08:36 .....Luiden
11:14 Klok 1
11:18 .....Foto's
11:51 .....Opschrift
12:07 .....Luiden
16:07 Luiden 1-2-3
22:09 Luiden 1-2-3-4
28:10 einde
Met dank aan Tim Martens voor de organisatie van het bezoek. Met dank aan de Kathedrale Kerkfabriek voor de toestemming om de klokken op te nemen en aan de koster voor het onthaal. Met dank aan Tim Martens en de aanwezigen voor de hulp ter plaatse.
Volledige uitleg en verantwoording: http://beiaardgent.be/voorslag_1661.txt
(helaas te lang voor het maximum van 5000 tekens beschrijving van YouTube)
During the lockdown because of corona we found back a very old video, apparently dating from 1661. Although there are no moving pictures, the sound quality of the recording is exceptional for a nearly 360-year old video.
Full explanation and justification: http://beiaardgent.be/voorslag_1661.txt


